استان البرز: ایران کوچک با ظرفیت‌های بزرگ اقتصادی و فناوری

استان البرز، با وجود وسعت کم و جوان‌ترین بودن در میان استان‌های کشور، به دلیل تراکم بالای جمعیت و تنوع فرهنگی، از سوی رهبر معظم انقلاب «ایران کوچک» نامیده شده است. این استان با نقشی برجسته در حوزه‌های صنعت، کشاورزی و خدمات، سهم قابل توجهی در اقتصاد ملی ایفا می‌کند. در سی و هفتمین نشست شورای علمی و فناوری پارک علم و فناوری البرز، به بررسی ظرفیت‌ها و چالش‌های این استان و نقش پارک در توسعه آن پرداخته شد.

نقش کلیدی البرز در اقتصاد ملی

عزیزاله افضلی، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری البرز، در این نشست به تشریح موقعیت استراتژیک استان پرداخت. وی تاکید کرد که یکی از مطالبات اصلی استاندار البرز، ارتقای رتبه استان در سطح ملی بوده است. البرز با وجود محدودیت‌های جغرافیایی، توانسته است دستاوردهای چشمگیری در بخش‌های مختلف اقتصادی کسب کند:

• کشاورزی: از مجموع ۳۵ مرکز تحقیقاتی کشاورزی کشور، ۱۲ مرکز در استان البرز مستقر هستند که نشان‌دهنده پتانسیل بالای این استان در تحقیقات کشاورزی است.
• صنعت: بیش از ۴۲۰۰ واحد صنعتی دارای پروانه بهره‌برداری و ۱۵۰ هزار واحد صنفی و کارگاهی در البرز فعال هستند. همچنین، ۱۶۰ برند و ۹ زنجیره تامین در این استان شکل گرفته است.
• داروسازی: استان البرز در حوزه تولید دارو رتبه نخست کشور را داراست و بیش از ۷۰ درصد صادرات داروی کشور از این استان انجام می‌شود.
• غلات: البرز ظرفیت قابل توجهی در تولید غلات دارد و مراکز دانشگاهی بزرگ و موثری در این زمینه فعالیت می‌کنند.

افضلی همچنین به اقدامات موثر سال‌های اخیر پارک علم و فناوری استان البرز اشاره کرد و بر تلاش برای جذب ظرفیت‌های صنعتی بیشتر و انجام اقدامات موثر در این زمینه‌ها تاکید نمود.

پارک علم و فناوری البرز؛ پیشرو در توسعه مالکیت فکری

مهدی عباسی، رئیس پارک علم و فناوری البرز، در ادامه نشست به دستاوردهای این پارک در ایجاد ساختارهای فناورانه و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان اشاره کرد. وی اظهار داشت که پارک البرز به یکی از پارک‌های مطرح کشور در زمینه تولید، صادرات و اشتغال دانش‌بنیان تبدیل شده است.

«حضور پارک در کنار زیست‌بوم جهاد دانشگاهی یکی از ویژگی‌های منحصربه‌فرد این پارک است که تعامل و همکاری واقعی را به نمایش گذاشته و تحسین مسئولان علمی و فناوری کشور را به همراه داشته است.»

عباسی همچنین با اشاره به چالش‌ها، نیاز به فضای بیشتر برای پذیرش و استقرار شرکت‌های دانش‌بنیان و فناور را مطرح کرد. وی تاکید کرد که پارک علم و فناوری البرز با حمایت دستگاه‌های متولی و اراده جهاد دانشگاهی می‌تواند به یکی از چند پارک اول کشور تبدیل شود.

محوریت در مالکیت فکری

یکی از نقاط قوت پارک علم و فناوری البرز، پیگیری و اجرای ظرفیت‌های مالکیت فکری است. دبیرخانه سیاست‌گذاری توسعه و ترویج مالکیت فکری در این پارک مستقر است و کارگزاران و فعالان این حوزه از سراسر کشور شناسایی شده‌اند. این امر پارک البرز را به محور توسعه مالکیت فکری در کشور تبدیل کرده است.

حمایت از فناوران در شرایط خاص و دستاوردهای اخیر

رئیس پارک علم و فناوری البرز به ارائه بخشی دیگر از عملکرد این پارک پرداخت و به نقش مهم آن در حمایت از فناوران در شرایط خاص اشاره کرد. فعالیت‌های پارک در یک سال گذشته، به ویژه در دوران «جنگ‌های ۱۲ روزه و جنگ تحمیلی سوم»، مورد توجه و تحسین ستاد علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی قرار گرفته است.

رویکردهای حمایتی و توسعه‌ای:

• اجرای طرح «نوشناس» و تدوین سند توسعه اقتصاد دانش‌بنیان استان البرز.
• تخصیص خط اعتباری چند همتی از سوی صندوق نوآوری و شکوفایی.
• موافقت معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری با تامین هزینه راه‌اندازی ساختارهای جدید در صورت تامین فضا از استانداری.
• راه‌اندازی خانه خلاق «هارمونی» و مرکز نوآوری «نوین».
• ارائه بسته‌های حمایتی و تسهیلات ویژه به فناوران در دوره جنگ.
• ورود جدی پارک به حوزه‌های صنایع فرهنگی، خلاق، کشاورزی و توسعه همکاری‌های بین‌المللی.

ضرورت حمایت بیشتر از پارک علم و فناوری البرز

حمید صابر فرزام، رئیس سازمان تجاری‌سازی فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان جهاد دانشگاهی (ستفا)، نیز در این نشست اظهار داشت که پارک علم و فناوری البرز جزو چند پارک برتر کشور است، اما ظرفیت‌ها و دستاوردهای آن به خوبی معرفی نشده است.

«پارک علم و فناوری البرز به جرأت یکی از پنج پارک علم و فناوری برتر کشور است، اما با وجود این جایگاه، مورد کم‌لطفی قرار گرفته و نیازمند حمایت بیشتری است.»

وی افزود که کمبود بودجه و حمایت‌های لازم، مانع از دستیابی این پارک به جایگاه واقعی خود شده است. صابر فرزام بر ضرورت معرفی جدی‌تر ظرفیت‌های پارک و برگزاری منظم‌تر جلسات شورای فناوری تاکید کرد. او همچنین یادآور شد که جهاد دانشگاهی حتی پیش از شکل‌گیری ادبیات پارک‌های علم و فناوری در کشور، در این حوزه فعال بوده است.