فرونشست زمین در ۳۰۰ دشت؛ هشدار جدی نسبت به وضعیت منابع آبی کشور

بحران منابع آبی در ایران با ورود به ششمین سال متوالی خشکسالی، ابعاد نگران‌کننده‌ای به خود گرفته است. بر اساس آخرین داده‌های آماری تا دوم خردادماه سال آبی ۱۴۰۵-۱۴۰۴، وضعیت ذخایر سدها و سفره‌های زیرزمینی حاکی از تداوم فشارهای محیط‌زیستی بر فلات مرکزی و شرقی کشور است.

وضعیت مخازن سدها

میزان ورودی آب به مخازن سدهای کشور در سال جاری به ۳۸ میلیارد و ۷۱۰ میلیون مترمکعب رسیده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۷۲ درصد افزایش داشته است. با این حال، تفاوت معناداری میان افزایش ذخایر سدها و وضعیت وخیم آبخوان‌های زیرزمینی وجود دارد. وضعیت پرشدگی سدهای مهم تهران و البرز به شرح زیر است:

بحران در فلات مرکزی

فرونشست زمین در ۳۰۰ دشت کشور و ممنوعیت بهره‌برداری در بیش از ۴۰۰ دشت، زنگ خطری جدی برای امنیت زیستی استان‌های اصفهان، کرمان، فارس، خراسان رضوی و تهران است. این مناطق که ۴۸ درصد مساحت و نزدیک به ۴۰ درصد جمعیت ایران را در خود جای داده‌اند، در عمق بحران آبی قرار دارند.

سرانه آب تجدیدپذیر در فلات مرکزی کشور به حدود ۴۸۰ مترمکعب رسیده است که بسیار پایین‌تر از آستانه ۹۰۰ مترمکعبی بحران طبق شاخص‌های بین‌المللی است.

رصد بارندگی‌ها نشان می‌دهد اگرچه متوسط بارش‌های کشوری نسبت به سال گذشته رشد داشته، اما این افزایش در حوضه آبریز فلات مرکزی جبران‌کننده ناترازی‌های عمیق نبوده است. در حال حاضر ۱۲ استان کشور با جمعیتی بالغ بر ۴۰ میلیون نفر، شرایط بارندگی زیر نرمال را تجربه می‌کنند که در این میان استان‌های تهران و قم در وضعیت حادتری قرار دارند.