شناسایی دقیق اختلال‌گرهای GPS با استفاده از ماهواره‌های علمی ناسا

دانشمندان با بهره‌گیری از داده‌های ماهواره‌های علمی ناسا که برای مقاصد اقلیمی طراحی شده‌اند، به روشی نوین برای شناسایی دقیق محل فعالیت اختلال‌گرهای GPS (جمرها) در سطح زمین دست یافته‌اند. این دستاورد که در نشریه معتبر GPS World منتشر شده، گامی مهم در ارتقای امنیت ناوبری جهانی محسوب می‌شود.

ردیابی از مدار زمین

مطالعات شرکت فناوری‌های مکان‌محور «زیفر» نشان می‌دهد که ماهواره‌های ناسا بدون نیاز به تجهیزات نظامی، قادر به شناسایی منشأ جمرهای قدرتمند هستند. این دستگاه‌ها با انتشار امواج رادیویی، سیگنال‌های ماهواره‌ای را مختل کرده و ایمنی پروازها و شناورها را به مخاطره می‌اندازند. دو سامانه اصلی در این ارزیابی نقش داشته‌اند:

• شبکه سایگنِس (CYGNSS): متشکل از ۸ ریزماهواره که اختلالات ناشی از جمرها را در بازتاب‌های سیگنالی شناسایی می‌کند.
• سامانه نایسار (NISAR): محصول مشترک ناسا و هند که با تصویربرداری راداری، مختصات حدودی منابع اختلال را ثبت می‌کند.

دقت عملیاتی در شناسایی کانون‌های بحران

بر اساس تحلیل‌های انجام شده، سامانه سایگنِس موفق شد جمر مستقر در حومه شیراز را با خطای دایره‌ای ۳.۴۸ کیلومتر شناسایی کند. وضعیت امنیتی این منطقه نشان می‌دهد که از اوایل سال ۲۰۲۶، فعالیت این تجهیزات افزایش یافته و پس از تحولات ۲۸ فوریه، قدرت سیگنال‌های آن‌ها تا ۵ برابر افزایش داشته است.

تحلیل داده‌های ماهواره‌ای به شرکت‌های هواپیمایی و کشتیرانی اجازه می‌دهد تا با ترسیم نقشه‌های ریسک، مسیرهای پروازی و دریایی خود را برای دوری از محیط‌های آلوده به جنگ الکترونیک بازطراحی کنند.

گسترش چالش‌های ناوبری در مقیاس جهانی

پدیده جمینگ و اسپوفینگ اکنون به یک معضل بین‌المللی تبدیل شده است. آمارها حاکی از آن است که علاوه بر مناطق درگیر، بخش‌های وسیعی از دریای بالتیک، مدیترانه و تنگه هرمز تحت تأثیر این اختلالات قرار دارند. داده‌های زیر وضعیت فعلی را خلاصه می‌کند: