حفظ بقایای گندم: راهکار کلیدی برای افزایش حاصلخیزی خاک در فارس

نقش بقایای گیاهی در حفظ رطوبت و کاهش فرسایش

مجید صفری، سرپرست مدیریت امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی فارس، در نشستی که به مناسبت آغاز برداشت گندم در استان برگزار شد، به کشاورزان توصیه کرد که حداقل ۳۰ درصد از بقایای گیاهی را روی سطح زمین حفظ کنند. او با اشاره به مضرات سوزاندن کاه و کلش، این عمل را علاوه بر آسیب به خاک، موجب از بین رفتن بخشی از ظرفیت تولیدی زمین‌های کشاورزی دانست.

«کشاورزان باید دست‌کم ۳۰ درصد بقایای گیاهی را روی سطح زمین حفظ کنند و از سوزاندن کاه و کلش خودداری کنند؛ اقدامی که علاوه بر آسیب به خاک، موجب از بین رفتن بخشی از ظرفیت تولیدی زمین‌های کشاورزی می‌شود.»

بقایای گیاهی با پوشاندن سطح خاک، از تابش مستقیم نور خورشید جلوگیری کرده و به کاهش دمای خاک کمک می‌کنند. این شرایط به طور مستقیم به حفظ رطوبت موجود در زمین منجر شده و در نتیجه، نیاز آبی کشت‌های بعدی را به طرز چشمگیری کاهش می‌دهد.

افزایش مواد آلی و پایداری خاک

صفری افزود که تجزیه تدریجی بقایای گیاهی در خاک، منبعی ارزشمند برای افزایش مواد آلی خاک است. افزایش میزان ماده آلی، علاوه بر بهبود ساختار فیزیکی خاک، توانایی آن را در نگهداری آب و عناصر غذایی افزایش می‌دهد.

• بهبود ساختار خاک: افزایش تهویه و نفوذپذیری.
• افزایش ظرفیت نگهداری آب: کاهش نیاز به آبیاری مکرر.
• افززایش نگهداری عناصر غذایی: دسترسی پایدار گیاه به مواد مغذی.

وی تأکید کرد که وجود مواد آلی کافی در خاک، دسترسی تدریجی گیاه به عناصر مورد نیاز را فراهم کرده و به حفظ تعادل شیمیایی خاک کمک می‌کند. این موضوع در افزایش پایداری تولیدات کشاورزی و تضمین امنیت غذایی از اهمیت بالایی برخوردار است.

توصیه‌های کلیدی برای کشاورزان

سرپرست مدیریت امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی فارس در پایان از تمامی بهره‌برداران بخش کشاورزی خواست تا با اجرای روش‌های اصولی مدیریت مزرعه و حفظ بقایای گیاهی، زمینه ارتقای کیفیت خاک و افزایش بهره‌وری بلندمدت اراضی کشاورزی را فراهم آورند.