ماما‌های سنتی؛ فرشتگان نجات در مناطق دورافتاده کلمبیا

در مناطق صعب‌العبور کلمبیا که دسترسی به مراکز درمانی به دلیل فقدان زیرساخت‌های جاده‌ای و وجود گروه‌های مسلح با دشواری‌های فراوان روبروست، ماماهای سنتی به عنوان ستون فقرات نظام سلامت عمل می‌کنند.

نقش حیاتی ماماها در مناطق محروم

در مناطقی مانند دپارتمان «چاکو»، ماماها نخستین و گاهی تنها منبع مراقبت‌های دوران بارداری و زایمان برای زنان هستند. این زنان که با عنوان «پارترای سنتی» شناخته می‌شوند، با تکیه بر تجربه و دانش بومی، سالانه هزاران نوزاد را در شرایطی که دسترسی به بیمارستان‌ها ساعت‌ها یا حتی روزها زمان می‌برد، به دنیا می‌آورند.

چالش‌های سلامت مادران

آمارهای رسمی نشان می‌دهد که نرخ مرگ‌ومیر مادران در مناطق روستایی کلمبیا به‌طور نگران‌کننده‌ای بالاتر از میانگین ملی است. در حالی که میانگین کشوری ۴۴.۵ مرگ در هر ۱۰۰ هزار زایمان است، در مناطق محرومی مانند چاکو و نارینیو این رقم به بیش از ۷۶ مورد می‌رسد.

«وقتی نوزادی در حال تولد است، گویی خورشید طلوع می‌کند. همه‌چیز تاریک است و ناگهان سپیده می‌دمد. ورود نوزاد، لحظه‌ای سرشار از شادی و آرامش است.»

همکاری با پزشکی مدرن

تلاش‌های جدیدی با حمایت نهادهای بین‌المللی و دولت کلمبیا برای آموزش مشترک ماماها و کادر درمان آغاز شده است. این همکاری‌ها نتایج ملموسی داشته است:

• شناسایی علائم خطر: ماماها اکنون برای تشخیص زودهنگام عوارضی مانند پره‌اکلامپسی آموزش دیده‌اند.
• ارجاع به موقع: در صورت بروز مشکلات حاد، ماماها به عنوان پل ارتباطی، زنان را به مراکز مجهزتر ارجاع می‌دهند.
• تبادل دانش: پزشکان نیز از دانش ماماهای سنتی در خصوص روش‌های طبیعی زایمان و گیاهان دارویی بهره‌مند می‌شوند.

موانع فرهنگی و ساختاری

با وجود پیشرفت‌ها، چالش‌های جدی همچنان باقی است. بسیاری از زنان بومی به دلیل تفاوت در شیوه‌های زایمان در بیمارستان‌ها (مانند اجبار به خوابیدن به پشت) و عدم رعایت حریم خصوصی، از مراجعه به مراکز درمانی پرهیز می‌کنند. علاوه بر این، فقدان پرداخت حقوق برای این ماماها و کهولت سن بخش بزرگی از آن‌ها، آینده این سنت ارزشمند را با ابهام مواجه کرده است.