آیا جنگل‌های ایران در گرما دچار خودسوزی می‌شوند؟

عوامل انسانی؛ متهم ردیف اول آتش‌سوزی‌های جنگلی

در پی افزایش دما و مخاطرات فصلی، پرسش‌های بسیاری پیرامون احتمال خودسوزی جنگل‌های ایران مطرح شده است. کارشناسان با رد این فرضیه، تأکید دارند که ساختار گونه‌های گیاهی بومی کشور، به‌ویژه درختان پهن‌برگ، به گونه‌ای است که در برابر حریق مقاومت بالایی داشته و پدیده خودسوزی در آن‌ها رخ نمی‌دهد.

فصول بحرانی و مناطق مستعد

بر اساس داده‌های سازمان منابع طبیعی، بازه‌های زمانی حساس برای وقوع حریق در عرصه‌های جنگلی کشور به شرح زیر دسته‌بندی می‌شود:

سامانه پایش هوشمند حریق

برای مدیریت بحران و پیشگیری از گسترش آتش، سازمان منابع طبیعی از یک سامانه پایش آنلاین بهره می‌برد. این سامانه با تحلیل داده‌های ماهواره‌ای و شاخص‌های محیطی نظیر رطوبت زیر اشکوب جنگل، نقاط داغ یا هات‌اسپات‌ها را شناسایی کرده و احتمال وقوع حریق در چهار روز آینده را پیش‌بینی می‌کند.

عوامل طبیعی آتش‌سوزی جنگلی در ایران صرفاً به صاعقه محدود می‌شود و پدیده گرم‌باد نیز تنها در مناطق خاصی از گلستان و گیلان، ریسک حریق را افزایش می‌دهد.

نقش رفتارهای انسانی در بروز حوادث

با وجود پیشرفت‌های فناورانه در رصد جنگل‌ها، ۹۵ درصد حریق‌های جنگلی ایران منشاء انسانی دارند. رهاسازی زباله‌هایی نظیر بطری‌های شیشه‌ای، ته سیگار و همچنین آتش زدن بقایای کشاورزی در مزارع همجوار جنگل‌ها، از جمله عوامل اصلی بروز حوادث غیرعمدی هستند که اکوسیستم‌های حیاتی کشور را تهدید می‌کنند.