ظرفیت‌های «نخ بامبو» برای تحول در تولید فرش دست‌باف ایرانی

پژوهشگران در مطالعه‌ای تازه به بررسی ظرفیت‌های استفاده از نخ بامبو در ساختار فرش دست‌باف ایرانی پرداخته‌اند تا ضمن نوآوری در مواد اولیه، به بهبود کیفیت و پایداری این هنر-صنعت کمک کنند.

بامبو؛ فراتر از یک گیاه سنتی

بامبو به دلیل رشد سریع، نیاز کم به منابع آبی و عدم نیاز به آفت‌کش‌های شیمیایی، گزینه‌ای سازگار با محیط زیست محسوب می‌شود. ویژگی‌هایی نظیر نرمی، جذب رطوبت بالا، براقیت طبیعی و خاصیت ضدباکتریایی، این گیاه را به ماده‌ای جذاب برای صنایع نساجی مدرن تبدیل کرده است.

یافته‌های پژوهشی در ساختار فرش

مطالعه انجام‌شده توسط محققان دانشگاه بیرجند و دانشگاه هنر شیراز بر روی عملکرد مکانیکی نخ بامبو در فرش دست‌باف متمرکز بود. نتایج این پژوهش نشان داد استفاده از نخ بامبو در حالت خام به دلیل سطح لغزنده و خواص مکانیکی ضعیف، نیازمند اصلاح سطح است.

مقایسه روش‌های اصلاح سطح نخ

راهکارهای کاربردی در بافت

کاربرد نخ بامبو در فرش دست‌باف باید با دقت و انتخاب درست محل استفاده از آن انجام شود، نه به‌صورت یک جایگزینی کامل و بدون ارزیابی.

بر اساس یافته‌های این تحقیق:

• استفاده از چله بامبو در کنار پرز پشمی به دلیل اصطکاک ناکافی توصیه نمی‌شود.
• بهترین عملکرد در استفاده از نخ بامبو به‌عنوان پرز در کنار چله پنبه‌ای مشاهده شد.
• نمونه‌های دارای بامبوی اصلاح‌شده، مقاومت بهتری در برابر فشارهای متحرک (مانند راه رفتن) از خود نشان دادند.

این پژوهش که در «فصلنامه علوم و فناوری نساجی و پوشاک» منتشر شده، تأکید می‌کند که با استفاده هوشمندانه از مواد نوآورانه، می‌توان ضمن حفظ اصالت فرش دست‌باف، دوام و کیفیت آن را در برابر فشارهای ثابت و متحرک افزایش داد.