مرشایمر: تفاهم‌نامه اسلام‌آباد سند شکست و تسلیم ترامپ است

جان مرشایمر، تحلیلگر برجسته آمریکایی و استاد علوم سیاسی دانشگاه شیکاگو، در تحلیلی از وضعیت جنگ میان آمریکا و ایران، تفاهم‌نامه اسلام‌آباد را به عنوان «سند تسلیم» دونالد ترامپ توصیف کرد. وی معتقد است رئیس‌جمهور آمریکا به دلیل ناتوانی در پذیرش شکست، در وضعیتی سرگردان میان تهدید به تشدید حملات و عقب‌نشینی گرفتار شده است.

شکست راهبرد نظامی واشنگتن

مرشایمر جنگ ۴۰ روزه اخیر را «ضربه نهایی و تمام‌قدرت» آمریکا علیه ایران دانست که با ناکامی مواجه شده است. به گفته این کارشناس، ترامپ پس از آتش‌بس هشتم آوریل، به‌طور مداوم در پی یافتن راهی برای خروج آبرومندانه بوده، اما به دلیل واقعیت‌های میدانی، در تحقق آن شکست خورده است. او تصریح کرد: «ایران جنگ را برده است، اما ترامپ حاضر نیست این واقعیت را بپذیرد.»

زمان؛ اهرم فشار راهبردی ایران

این استاد دانشگاه شیکاگو با اشاره به موقعیت ایران در تنگه هرمز تأکید کرد که با گذشت زمان، اهرم فشار تهران افزایش می‌یابد. وی افزود:

• ایران عجله‌ای برای توافق ندارد و معتقد است گذر زمان به نفع آن‌هاست.
• اقتصاد آمریکا با نزدیک شدن به لبه پرتگاه و فشارهای تورمی، توان تداوم این وضعیت را ندارد.
• توافق احتمالی آینده برای واشنگتن بسیار دشوارتر از تفاهم‌نامه پیشین خواهد بود.

تزلزل در جایگاه جهانی آمریکا

مرشایمر با اشاره به کاهش نفوذ واشنگتن در غرب آسیا، خاطرنشان کرد که ساختار ائتلاف‌های آمریکا در خلیج فارس به‌شدت آسیب دیده است. وی در مقایسه با رویکرد چین، اظهار داشت که پکن با رفتاری عقلانی و قانون‌مدار در حال پیشی گرفتن در رقابت‌های فناورانه از جمله هوش مصنوعی و رایانش کوانتومی است. به عقیده او، آمریکا دیگر به عنوان یک «بازیگر مسئول» در نظام بین‌الملل دیده نمی‌شود.

ترامپ تهدید می‌کند و سپس عقب می‌نشیند؛ دوباره تهدید می‌کند و باز عقب می‌نشیند. این الگوی رفتاری، نشان‌دهنده استیصال دولتی است که هیچ راهبرد قابل‌قبولی برای پیروزی ندارد.

هشدار نسبت به رفتارهای غیرعاقلانه

در پایان، مرشایمر نسبت به احتمال قمار ترامپ برای نجات از شکست تحقیرآمیز هشدار داد. او تأکید کرد که فشارهای اقتصادی و تهدیدهای نظامی نه تنها موجب تسلیم ایران نشده، بلکه اتحاد ملت ایران را در برابر تهدیدی موجودیتی تقویت کرده است. وی نتیجه گرفت که حتی آغاز یک جنگ محدود نیز نمی‌تواند آمریکا و رژیم صهیونیستی را از بن‌بست کنونی خارج کند.