اهمیت و جایگاه تاریخی پیاده‌روی اربعین در کلام علما و مراجع تقلید

پیاده‌روی اربعین به عنوان بزرگ‌ترین اجتماع شیعیان جهان، فراتر از یک آیین مذهبی، تجلی‌گاه پیوند قلبی و ارادت عمیق به ساحت مقدس اباعبدالله الحسین (ع) است که در طول تاریخ توسط علما و مراجع تقلید پاسداری شده است.

ریشه‌های تاریخی و سنت علما

از نخستین زیارت جابر بن عبدالله انصاری در سال ۶۱ هجری تاکنون، این مسیر شاهد گام‌های زائرانی بوده است که با پای پیاده به سوی کربلا رهسپار شده‌اند. اگرچه این سنت در دوره‌هایی به ورطه فراموشی سپرده شد، اما توسط بزرگانی چون شیخ میرزا حسین نوری دوباره احیا گشت. محدث نوری که نخستین بار در عید قربان مسیر نجف تا کربلا را طی سه روز پیمود، این سنت حسنه را به عنوان رویه‌ای مستمر در زندگی خود نهادینه کرد.

آداب و فضایل زیارت پیاده

مراجع عالیقدر تشیع همواره بر اهمیت مراقبه و بزرگداشت روز اربعین تأکید داشته‌اند. میرزا جواد آقا ملکی تبریزی در کتاب «المراقبات»، زیارت اربعین را از علامت‌های مؤمن برمی‌شمارد. همچنین، در روایتی از امام صادق (ع) درباره ثواب این زیارت آمده است:

«کسى که با پای پیاده به زیارت امام حسین (ع) برود، خداوند به هر قدمى که برمى‌دارد یک حسنه برایش نوشته و یک گناه از او محو مى‌فرماید و یک درجه مرتبه‌اش را بالا مى‌برد.»

خاطرات و تجربیات بزرگان

بسیاری از مراجع تقلید در دوران طلبگی خود توفیق این زیارت را داشته‌اند. آیت‌الله ناصر مکارم شیرازی با یادآوری خاطرات خود از مسیر نجف به کربلا، بر اهمیت والای میزبانی زائران در نزد مردم عراق تأکید کرده و آن را نشانه‌ای از عمق ارادت قلبی آنان به سیدالشهدا (ع) دانسته است.

تحول پس از سقوط صدام

پس از دهه‌ها محدودیت در دوران حکومت بعث، سقوط صدام راه را برای حضور میلیونی عاشقان هموار کرد. طی ده سال اخیر، این اجتماع با شکوهی وصف‌ناپذیر و با حضور زائرانی از سراسر جهان، از جمله ایران، لبنان، پاکستان و هند، به نماد وحدت جهان اسلام تبدیل شده است.