خبر کامل
عضو هیأت علمی: آموزش و پرورش به سوی نظامی دانشآموزمحور حرکت کند

یک عضو هیأت علمی دانشگاه فرهنگیان لرستان، گذار از آموزش محتوامحور به نظامی دانشآموزمحور و پژوهشبنیان را برای شکوفایی استعدادهای دانشآموزان ضروری دانست.
سه الگوی اصلی در نظامهای آموزشی
سعید رومانی گفت نظامهای آموزشی بهطور کلی در سه گروه دانشآموزمحور، معلممحور و محتوامحور قرار میگیرند. در الگوی دانشآموزمحور، برنامهریزی آموزشی بر اساس استعدادها، علایق و توانمندیهای فردی دانشآموزان انجام میشود؛ اما در الگوی محتوامحور، ارائه محتوای از پیش تعیینشده محور اصلی آموزش است.
| الگوی آموزشی | محور اصلی |
|---|---|
| دانشآموزمحور | استعدادها، علایق و توانمندیهای فردی |
| معلممحور | نقش و ارائه آموزش از سوی معلم |
| محتوامحور | انتقال محتوای از پیش تعیینشده |
پیامدهای آموزش محتوامحور
در ساختار محتوامحور، معلم موظف است محتوای مشخصی را منتقل کند و دانشآموز نیز عمدتاً برای موفقیت در آزمونها به حفظ و تکرار مطالب میپردازد. در حالی که هدف آموزش باید ایجاد فهم عمیق، پرورش خلاقیت و تقویت توانایی حل مسئله باشد.
به گفته رومانی، این رویکرد باعث میشود بسیاری از استعدادها و علایق دانشآموزان شناسایی و شکوفا نشود. محتوای آموزشی یکسان ممکن است با توانایی گروهی از دانشآموزان هماهنگ باشد، اما پاسخگوی تفاوتهای فردی و ظرفیتهای متنوع همه آنان نیست.
هدف اصلی آموزش باید ایجاد فهم عمیق، پرورش خلاقیت و تقویت توانایی حل مسئله باشد.
او افزود نتیجه چنین رویکردی، تربیت دانشآموزانی است که بیش از یادگیری عمیق و کاربردی، به حفظ مطالب روی میآورند و ممکن است در تحلیل، خلاقیت و بهکارگیری آموختهها در موقعیتهای واقعی با مشکل مواجه شوند.
ضرورت پیوند پژوهش و اجرا
این عضو هیأت علمی، فاصله میان یافتههای پژوهشی علوم تربیتی و سیاستگذاریها و برنامههای اجرایی را یکی از مشکلات اساسی نظام آموزشی دانست. به گفته او، با وجود انجام پژوهشهای ارزشمند در حوزه تعلیم و تربیت، بخش زیادی از این مطالعات به مرحله اجرا نمیرسد و در مراکز پژوهشی یا کتابخانههای دانشگاهی باقی میماند.
رومانی علت این فاصله را نبود پیوند مؤثر میان متخصصان علوم تربیتی و تصمیمگیران آموزش و پرورش عنوان کرد و گفت افزایش نقش متخصصان تعلیم و تربیت در سیاستگذاری آموزشی میتواند زمینه استفاده از یافتههای علمی و حرکت به سوی اصلاحات واقعی را فراهم کند.
سیاستزدگی و آموزش یکسان؛ موانع تحول
رومانی با انتقاد از تأثیر سیاستزدگی بر نظام آموزشی گفت آموزش و پرورش باید نهادی باشد که همه بخشهای جامعه در خدمت ارتقای آن قرار گیرند، نه اینکه تحت تأثیر مسائل سیاسی و ملاحظات بیرونی باشد.
او افزود سیاستزدگی میتواند اولویتهایی مانند تربیت نیروی انسانی توانمند، شناسایی استعدادها و آمادهسازی نسل آینده برای مواجهه با مسائل جامعه را تحتالشعاع قرار دهد. وی همچنین آموزش یکسان به همه دانشآموزان، بدون توجه به تفاوتهای فردی و استعدادهای آنان، را از خطاهای مهم تربیتی دانست.
پیشنهاد برای طراحی مسیرهای آموزشی متنوع
این دکترای علوم تربیتی، حرکت تدریجی از نظام محتوامحور به سمت نظامی دانشآموزمحور را راه برونرفت از مشکلات موجود دانست؛ نظامی که در آن استعدادهای دانشآموزان در حوزههای گوناگون شناسایی و مسیر آموزشی متناسب با توانمندی هر فرد طراحی شود.
- حوزههای علمی
- حوزههای هنری
- حوزههای ورزشی
- حوزههای مهارتی
رومانی تأکید کرد تنها با چنین تحولی میتوان به نظامی آموزشی پویا، کارآمد و آیندهنگر دست یافت؛ نظامی که به جای تربیت حافظهمحور، زمینه رشد خلاقیت، مهارت و شکوفایی استعدادهای نسل آینده را فراهم کند.
درباره هوشمصنوعی دستاول:
تمامی اخبار دستاول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحتسنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با دادههای جدید آموزش داده میشود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دستاول در حال بهتر شدن است.
شما میتوانید از چتبات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
