شناسایی امضای مولکولی پیری سلول‌های بنیادی مزانشیمی در پژوهشگاه رویان

شناسایی امضای مولکولی پیری سلول‌های بنیادی مزانشیمی، گامی نوین در پزشکی بازساختی است که چشم‌انداز تازه‌ای را برای حفظ ظرفیت درمانی این سلول‌ها فراهم می‌کند.

بررسی تغییرات ژنتیکی و مولکولی در سلول‌های بنیادی پیر

سلول‌های بنیادی مزانشیمی به دلیل توانایی تکثیر، تمایز به انواع مختلف سلول‌ها و تنظیم پاسخ‌های سیستم ایمنی، از مهم‌ترین گزینه‌های مورد توجه در پزشکی بازساختی و سلول‌درمانی هستند. با این حال، یکی از چالش‌های مهم در استفاده درمانی از این سلول‌ها، پدیده پیری سلولی در جریان تکثیر و گسترش آن‌ها در شرایط آزمایشگاهی است.

در مطالعه‌ای تخصصی با مشارکت پژوهشگران داخلی و بین‌المللی، تغییرات مولکولی مرتبط با پیری سلول‌های بنیادی مزانشیمی بررسی شد تا ژن‌ها و مسیرهای مولکولی مؤثر در این فرآیند شناسایی گردند.

تحلیل داده‌های بیان ژن و توقف چرخه سلولی

پژوهشگران با استفاده از داده‌های موجود در دیتاست GSE۷۸۸۸ از پایگاه عمومی GEO، الگوی بیان ژن در سلول‌های بنیادی مزانشیمی در مراحل اولیه کشت (پاساژهای ۴ تا ۵) را با سلول‌هایی که پس از پاساژهای متعدد (۲۲ تا ۲۸) وارد مرحله پیری شده بودند، مقایسه کردند. در مجموع، ۴۵۹۷ ژن با بیان متفاوت بین سلول‌های جوان و پیر شناسایی شد که بیان ۲۲۱۹ ژن افزایش و بیان ۲۳۷۹ ژن کاهش یافته بود.

مسیرهای کلیدی و رویکردهای آینده

بر اساس یافته‌های این پژوهش، هدف قرار دادن مسیرهای mTOR، FoxO و p۵۳ می‌تواند در آینده به‌عنوان رویکردی برای به‌تأخیر انداختن پیری سلول‌های بنیادی مزانشیمی و حفظ ظرفیت درمانی آن‌ها مورد بررسی قرار گیرد. همچنین پیشنهادهایی مانند استفاده از ترکیباتی نظیر راپامایسین و فعال‌کننده‌های FOXO۳ برای تعدیل این فرآیند مطرح شده است.

شناسایی مسیرهای مولکولی کلیدی در پیری سلولی، زمینه را برای مطالعات آینده در زمینه جوان‌سازی سلول‌های بنیادی و بهبود ظرفیت بازسازی بافتی فراهم می‌کند.