نخستین تصویر ثبت‌شده در تاریخ از خورشیدگرفتگی کامل چگونه گرفته شد؟

داستان نخستین تصویربرداری از یک پدیده کیهانی

نگاهی به آسمان و ثبت پدیده‌های نجومی همواره یکی از جذاب‌ترین فعالیت‌های بشری بوده است. در حالی که امروزه با گسترش ابزارهای دیجیتال و گوشی‌های هوشمند، میلیون‌ها نفر قادر به ثبت لحظات شگفت‌انگیز کیهانی هستند، ریشه‌های این هنر و علم به دوران تلاش‌های پیشگامان عکاسی بازمی‌گردد.

ماموریت تاریخی یوهان برکوسکی در سال ۱۸۵۱

در ۲۸ ژوئیه ۱۸۵۱، خورشیدگرفتگی کاملی به وقوع پیوست که مسیر حرکت سایه ماه از کانادا تا امپراتوری روسیه را در بر گرفت. در این میان، یک عکاس آلمانی به نام یوهان یولیوس فریدریش برکوسکی در رصدخانه‌ی کونیگسبرگ (کالینینگراد امروزی در روسیه) دست به اقدامی انقلابی زد تا برای نخستین بار در تاریخ، قرص پنهان خورشید و تاج آن را به تصویر بکشد.

فناوری داگرئوتایپ؛ ابزار ثبت جاودانگی

برکوسکی به عنوان یکی از ماهرترین داگرئوتایپیست‌های زمان خود شناخته می‌شد. روش داگرئوتایپ که یکی از نخستین شیوه‌های عکاسی بود، بر پایه استفاده از صفحه‌های مسی روکش‌شده با نقره بنا شده بود. این صفحات با بخارهای شیمیایی حساس به نور می‌شدند و سپس در دوربین قرار می‌گرفتند.

جزئیات دقیق تاج خورشید

کیفیت بالای این تصویر تاریخی نه‌تنها مهارت بالای عکاس را نشان داد، بلکه برای نخستین بار جزئیات دقیقی از تاج خورشید — لایه بیرونی و ظریفی که تنها در زمان گرفت کامل قابل مشاهده است — را آشکار ساخت.

این ثبت تاریخی، نقطه‌ی عطفی در تاریخ نجوم و عکاسی به شمار می‌رود و اگرچه فناوری داگرئوتایپ دیری نپایید که جای خود را به روش‌های کارآمدتر داد، اما نام برکوسکی و تلاش بی‌بدیل او را برای همیشه در تاریخ علم جاودانه ساخت.