رشد سرسام‌آور صادرات خودروی چین در سایه رکود بی‌سابقه بازار داخلی

صنعت خودروی چین در حالی که در بازارهای جهانی از اروپا تا آسیای شرقی با سرعتی بی‌سابقه پیشروی می‌کند و رقبای کهنه‌کار را به چالش کشیده، در بازار داخلی با رکودی عمیق و کاهش مداوم فروش دست‌وپنجه نرم می‌کند.

رکود بی‌سابقه در بازار داخلی چین

بر اساس آمارهای انجمن خودروهای مسافری چین، فروش خودرو در بازار داخلی این کشور در ماه ژوئیه با کاهشی ۲۰ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۱.۴۷ میلیون دستگاه رسید تا دهمین ماه متوالی نزول را به ثبت برساند. در مجموع نیمه نخست سال نیز، فروش داخلی خودروهای چینی افتی معادل ۲.۳ میلیون دستگاه (۲۰ درصد) را تجربه کرد که رقمی برابر با کل میزان ثبت‌نام خودروهای نو در ژاپن طی همین مدت است.

تحلیلگران بازار علت اصلی این رکود را ترکیبی از کاهش تقاضای مصرف‌کنندگان، قیمت‌های بالای سوخت که به خودروهای بنزینی آسیب زده، و سال‌ها رقابت شدید قیمتی می‌دانند که مازاد ظرفیت تولید عظیمی را در بزرگ‌ترین بازار خودروی جهان ایجاد کرده است.

جهش توفنده‌ی صادرات و توسعه جهانی

در نقطه مقابل رکود داخلی، صادرات خودروی چین با روندی صعودی مواجه شده است. در ماه ژوئیه، حجم صادرات با افزایشی ۸۸ درصدی به ۹۲۳ هزار دستگاه بالغ شد و در نیمه‌نخست سال نیز رشد ۷۱ درصدی را ثبت کرد. به گفته کارشناسان، گرچه شرکت‌های بزرگ چینی نظیر بی‌وای‌دی (BYD)، جیلی و چری همواره به دنبال تبدیل شدن به قطب‌های جهانی بوده‌اند، اما اکنون این توسعه سریع به یک ضرورت اقتصادی و راهبردی بدل شده است.

«خودروسازان چینی دارای مازاد ظرفیت تولید، زنجیره‌های تأمین بسیار رقابتی، محصولات پیشرفته و انگیزه‌ای قوی برای یافتن رشد در خارج از مرزهای چین هستند.» — بیل روسو، مدیرعامل شرکت مشاوره‌ای «اتوموبیلی»

چالش سنگین برای رقبای ژاپنی و اروپایی

پیشروی چینی‌ها فشار مضاعفی را بر صنعت خودروی ژاپن وارد کرده است؛ کشوری که از سال ۲۰۲۳ جایگاه خود را به عنوان بزرگ‌ترین صادرکننده خودروی جهان به چین واگذار کرده است. مزیت رقابتی چین امروزه فراتر از قیمت بوده و حوزه‌هایی چون برقی‌سازی، باتری‌ها، نرم‌افزار و سرعت بالای توسعه محصول را در بر می‌گیرد.

در بازار اروپا، سهم برندهای چینی از خودروهای مسافری در سه ماهه نخست سال به ۱۶ درصد رسید، در حالی که این رقم برای رقبای ژاپنی در حدود ۱۲ درصد باقی ماند. شکاف در بازار خودروهای الکتریکی (EV) حتی عمیق‌تر است؛ به طوری که برندهای چینی نزدیک به یک‌چهارم محموله‌های خودروی برقی اروپا را به خود اختصاص داده‌اند.

با وجود پیش‌بینی تحلیلگران مبنی بر احتمال تثبیت نسبی تقاضای داخلی در ماه‌های آینده، بازیگران اصلی صنعت خودروی چین تمرکز خود را بر گسترش حضور فرامرزی و ساخت کارخانه در مناطق کلیدی جهان نظیر اروپا حفظ کرده‌اند.