خبر کامل
گزارش مؤسسه V-Dem از عقبگرد دموکراسی در جهان و خروج آمریکا از دموکراسیهای لیبرال
تازهترین گزارش سال ۲۰۲۶ موسسه بینالمللی V-Dem، تصویری نگرانکننده از افت شدید شاخصهای دموکراسی و گسترش موج خودکامهسازی در سراسر جهان ارائه میدهد.
موج جهانی خودکامهسازی و پدیده «بازگشت بزرگ»
بر اساس ارزیابیهای جامع موسسه تنوع دموکراسی (V-Dem)، جهان با پدیدهای موسوم به «بازگشت بزرگ» روبرو شده است؛ روندی ساختاری که طی آن کشورها به شکلی فزاینده از نهادها و موازین دموکراتیک فاصله گرفته و به سمت تمرکز قدرت، تضعیف حاکمیت قانون و محدودسازی نظارت عمومی حرکت میکنند.
این عقبگرد سیاسی موجب شده تا عملاً بخش عمده دستاوردهای دموکراتیک پنج دهه اخیر که از اواسط دهه ۱۹۷۰ میلادی آغاز شده بود، در معرض نابودی قرار گیرد.
یافتهها و شاخصهای کلیدی گزارش در یک نگاه
آمارهای منتشرشده نشاندهنده تغییر موازنه جهانی به نفع ساختارهای اقتدارگرا و افول نهادهای انتخابی است:
| شاخص | وضعیت آماری |
|---|---|
| جمعیت ساکن در حکومتهای خودکامه | ۷۴ درصد (نزدیک به ۶ میلیارد نفر) |
| سهم جمعیت در دموکراسیهای لیبرال | تنها ۷ درصد کل جهان |
| شمار حکومتهای خودکامه در برابر دموکراتیک | ۹۲ خودکامه در برابر ۸۷ دموکراسی |
| سطح شاخص دموکراسی جهانی | عقبگرد به سطوح سال ۱۹۷۸ |
| کشورهای دارای افت شدید آزادی بیان | ۴۴ کشور جهان |
ابزارهای سرکوب و تحدید حقوق مدنی
گزارش تاکید میکند که در حال حاضر سانسور رسانهای و مهار جریان آزاد اطلاعات، متداولترین ابزار تثبیت خودکامگی است. علاوه بر این، شاخصهای کلیدی زیر با بیشترین میزان افت مواجه شدهاند:
- آزادی تشکلها و تجمعات مسالمتآمیز
- استقلال رسانهها و امنیت خبرنگاران
- سلامت و شفافیت فرآیندهای انتخاباتی
- رعایت حقوق بنیادین مخالفان سیاسی
تنزل کمسابقه جایگاه دموکراسی در آمریکا
بخش قابل توجهی از این گزارش به ارزیابی نظام سیاسی ایالات متحده آمریکا اختصاص یافته است. به استناد دادههای V-Dem، تمرکز کمسابقه اختیارات در نهاد ریاستجمهوری، شاخصهای دموکراتیک این کشور را به پایینترین سطح طی دهههای گذشته رسانده است.
به موجب این تغییرات، برای نخستین بار در بیش از نیم قرن گذشته، ایالات متحده آمریکا جایگاه خود را به عنوان یک «دموکراسی لیبرال» در نظام طبقهبندی بینالمللی از دست داده است.
تحلیل ساختاری بحران؛ فراتر از عوامل محلی
عقبنشینی دموکراسی در مقطع کنونی نه یک پدیده موقت، بلکه یک دگرگونی ساختاری در مقیاس فراملی ارزیابی میشود. تحلیلگران بر این باورند که اقتدارگرایی امروزه خود به جریانی جهانی بدل شده که با تضعیف قراردادهای اجتماعی و تشدید خشونتهای ساختاری، ثبات نظم بینالمللی را به چالش کشیده است.
درباره هوشمصنوعی دستاول:
تمامی اخبار دستاول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحتسنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با دادههای جدید آموزش داده میشود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دستاول در حال بهتر شدن است.
شما میتوانید از چتبات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۱۶:۳۹ - ۱۴۰۵/۰۵/۲۳