جزئیات آلودگی نفتی در سواحل جنوبی قشم و هنگام و آغاز عملیات مهار

گسترش لکه‌های نفتی با منشأ دریایی به سواحل جنوبی قشم و جزیره هنگام، بیش از ۳.۲ هکتار از اراضی ساحلی و بستر زیست‌محیطی منطقه را با چالش جدی آلودگی مواجه کرده و عملیات مهار و پاکسازی آن همچنان ادامه دارد.

ابعاد و گستره آلودگی نفتی در خلیج فارس

بر اساس بررسی‌های میدانی، آلودگی نفتی با منشأ نامشخص از سمت دریا به سواحل جنوبی ایران وارد شده و بخش‌های مهمی از مناطق ساحلی جزیره قشم و شرق و شمال‌شرق جزیره هنگام را درگیر کرده است. ارزیابی‌ها نشان می‌دهد در برخی نقاط، مواد نفتی تا عمق ۱۰ تا ۲۰ سانتی‌متری بستر نفوذ کرده‌اند که نیازمند پاکسازی عمیق و تکمیلی است.

عملیات پاکسازی و به‌کارگیری تجهیزات دریایی

عملیات پاکسازی ساحلی با مشارکت نهادهای متولی، نیروهای محلی و استفاده از ماشین‌آلات سبک و سنگین آغاز شده است. برای مهار لکه‌ها در پهنه آبی، اقدامات زیر به اجرا درآمده است:

• مهار سطحی در دریا: استفاده از تجهیزات جمع‌آوری و مواد جاذب به منظور کاهش غلظت نفت و ممانعت از پیشروی به ساحل.
• اعزام شناورهای تخصصی: استقرار یک فروند شناور مقابله با آلودگی و اعزام کشتی تخصصی «دریاپاک» مجهز به بازوهای مکانیکی و مخازن ذخیره نفت.
• مدیریت پسماند: انتقال پدهای آلوده و ماسه‌های نفتی جمع‌آوری‌شده به سایت‌های مجاز دفع پسماند.

ورود مجدد لکه‌های نفتی ناشی از جریان آب دریا موجب شده بخش‌هایی از سواحل پس از پاکسازی، دوباره با بازگشت آلودگی مواجه شوند که نیازمند مدیریت پیوسته است.

پایش زیستگاه‌های حساس؛ لاک‌پشت‌ها و جنگل‌های حرا

یکی از نگرانی‌های عمده در پی وقوع این حادثه، تهدید زیستگاه‌های حساس حیات وحش در جزایر جنوبی است. با توجه به نزدیکی فصل تخم‌گذاری لاک‌پشت‌های دریایی، سواحل شیب‌دراز به عنوان یکی از مهم‌ترین زیستگاه‌های این گونه در اولویت فوری پاکسازی قرار گرفته است. تیم‌های محیط زیست به صورت شبانه‌روزی وضعیت سلامت گونه‌ها و لکه‌های پراکنده در نزدیکی جنگل‌های حرای منطقه نقاشه را تحت رصد دارند.

بررسی منشأ ورود لکه‌های نفتی

گمانه‌زنی‌ها و ادعاهای مطرح‌شده درباره ارتباط این آلودگی با تأسیسات نفتی مستقر در قشم به طور کامل رد شده است؛ چرا که تأسیسات موجود در منطقه محدود بوده و به علت عملیات تعمیراتی در حالت غیرفعال قرار دارند. گزارش‌های اولیه نشان می‌دهد جریان آلودگی از سمت تنگه هرمز و مسیر تردد نفتکش‌ها و شناورهای عبوری وارد آب‌های ساحلی شده و منشأ دقیق آن در دست بررسی کارشناسی است.