آیین بزرگداشت علی حاتمی؛ بازخوانی میراث شاعر سینمای ایران

آیین بزرگداشت علی حاتمی، نویسنده، کارگردان و چهره ماندگار سینمای ایران، با حضور جمعی از استادان دانشگاه، سینماگران، مدیران فرهنگی و علاقه‌مندان به هنر هفتم در تالار اجتماعات شهید مطهری انجمن آثار و مفاخر فرهنگی برگزار شد.

جایگاه یگانه علی حاتمی در فرهنگ و هنر ایران

در آغاز این مراسم، به ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد علی حاتمی در تاریخ سینمای کشور اشاره و عنوان شد که او پیوندی ماندگار میان سنت و مدرنیته برقرار کرد و توانست فرهنگ و هویت ایرانی را در آثار جاودان خود حفظ کند.

حاتمی در اوج تمدن غرب «حاجی واشنگتن» را ساخت و در اوج نیاز عاطفی جامعه «مادر» را خلق کرد تا حقیقت را به دور از سوگیری به مخاطب عرضه کند.

شاعری در قاب سینما و جاودانگی آثار

در ادامه این آیین، سید محمد بهشتی با تکیه بر تعبیر سعدی سینمای ایران برای علی حاتمی، تاکید کرد که آثار او باید با ترازوی شعر سنجیده شوند؛ چرا که مفهوم شعر در فرهنگ ایرانی فراتر از کلام است و در معماری و تصویر نیز تجلی می‌یابد.

• ماندگاری در بستر زمان: فیلم‌های حاتمی همچون «مادر» و «کمال‌الملک» مشمول گذر زمان نمی‌شوند و ارزش هنری خود را حفظ می‌کنند.
• روایتگری در دل تاریخ: دوره‌های تاریخی مانند عصر قاجار بستری برای بروز نگاه شاعرانه و آفرینش هنری او بوده‌اند.
• رسیدن به مقام بی‌مثالی: جایگاه حاتمی در سینمای ملی، همانند قله‌های ادبیات کلاسیک ایران، دست‌نیافتنی و منحصربه‌فرد باقی مانده است.

ریشه‌های نمایشی و زبان آهنگین

داریوش مؤدبیان نیز با تحلیل ساختار آثار حاتمی، آغاز فعالیت او از حوزه نمایشنامه‌نویسی در دهه ۱۳۴۰ را نقطه عطفی در تکوین سبک هنری‌اش دانست. وی آشنایی دقیق حاتمی با سنت‌های نمایش ایرانی، پیوند موسیقی با کلام و بهره‌گیری از زبانی آهنگین را عوامل اصلی تمایز کارهای وی برشمرد.

همچنین در بخش دیگری از این گردهمایی، بر نقش سینمای حاتمی در بازسازی و تثبیت حافظه فرهنگی مشترک تاکید شد؛ آثاری که بازتاب‌دهنده هویت جمعی جامعه ایرانی به شمار می‌روند.

مرور خاطرات ساخت مجموعه‌های تاریخی

مهدی دادگو، از تهیه‌کنندگان باسابقه سینما، با ذکر خاطراتی از مراحل دشوار تولید سریال «هزاردستان» و هم‌زمانی ساخت شهرک سینمایی با سال‌های جنگ تحمیلی، از تسلط فنی، انضباط حرفه‌ای و انعطاف‌پذیری حاتمی در مواجهه با تنگناهای تولید تجلیل کرد.

رونمایی از کتاب و اهدای نشان زرین

این رویداد فرهنگی با اجرای قطعاتی از موسیقی اصیل ایرانی توسط حسام‌الدین سراج همراه بود. در پایان برنامه نیز ضمن رونمایی از کتاب زندگی‌نامه و خدمات فرهنگی و هنری علی حاتمی، نشان زرین انجمن آثار و مفاخر فرهنگی به پاس سال‌ها خدمات ارزنده این فیلمساز فقید به موزه سینمای ایران اهدا شد.