وام خرید مسکن دو برابر شد؛ سنجش قدرت خرید و اقساط سقف جدید تسهیلات

سیاست‌گذار پولی با تصویب افزایش دو برابری سقف وام خرید مسکن، تلاش کرده قدرت مالی خریداران را تقویت کند؛ اما ارزیابی میدانی هزینه‌ها نشان می‌دهد این تسهیلات تنها بخش بسیار ناچیزی از بهای مسکن در پایتخت را پوشش می‌دهد.

جزئیات سقف‌های جدید تسهیلات در شهرها

بر اساس مصوبه اخیر، سقف تسهیلات از محل اوراق گواهی حق تقدم در مناطق مختلف کشور با جهش چشمگیری همراه شده است. ارقام جدید به شرح زیر به متقاضیان پرداخت خواهد شد:

• شهر تهران: افزایش از ۵۰۰ میلیون به ۱ میلیارد تومان
• مراکز استان‌ها و شهرهای بزرگ: افزایش تا سقف ۸۰۰ میلیون تومان
• سایر مناطق شهری: افزایش تا مبلغ ۶۰۰ میلیون تومان
• وام جعاله (تعمیرات): افزایش از ۲۸۰ میلیون به ۴۰۰ میلیون تومان

ارزیابی قدرت خرید واقعی و عیار متراژی وام

با در نظر گرفتن میانگین قیمت هر مترمربع آپارتمان در پایتخت معادل ۲۰۰ میلیون تومان، ارزش اسمی وام خرید مسکن تنها معادل ۵ مترمربع است. با کسر هزینه سنگین ابتیاع اوراق تسهیلات، قدرت خرید موثر این وام به حدود ۴ مترمربع کاهش می‌یابد.

در حال حاضر برای تملک یک واحد مسکونی ۵۰ متری در تهران، متقاضی با وجود دریافت سقف کامل تسهیلات، نیازمند دست‌کم ۹ میلیارد تومان نقدینگی مازاد است.

اقساط سنگین و شرایط بازپرداخت

بررسی محاسبات مالی نشان می‌دهد بازپرداخت این مبالغ فشار اقتصادی قابل‌توجهی به خانوارها وارد می‌کند:

علاوه بر این، مدت زمان بازپرداخت تسهیلات جعاله نیز از ۵ سال به ۴ سال کاهش یافته که خود منجر به افزایش مبلغ اقساط ماهانه می‌شود. از سوی دیگر، اجرای عملیاتی این مصوبه در شعب بانکی نیازمند سپری شدن فرآیند اداری ۱.۵ تا ۲ ماهه خواهد بود.

در مجموع، هرچند دو برابر شدن سقف وام خرید مسکن گامی رو به جلو به شمار می‌رود، اما شکاف عمیق میان توان تسهیلات بانکی و بهای روز املاک، کارآمدی این ابزار حمایتی را محدود کرده است.