جهش ۱۳۰ درصدی قیمت گاز در اروپا؛ زنگ خطر بحران انرژی در آستانه زمستان

قیمت گاز در اروپا طی ماه‌های سپری‌شده از سال ۲۰۲۶ میلادی جهشی ۱۳۰ درصدی را تجربه کرده و افت چشمگیر سطح ذخیره‌سازی، قاره سبز را در معرض فصلی سرد، پرهزینه و شکننده قرار داده است.

رکوردشکنی بهای سوخت در معاملات قاره سبز

در تازه‌ترین مبادلات تجاری، نرخ قراردادهای آتی در بورس تی‌تی‌اف هلند به‌عنوان شاخص مرجع بازار قاره، از سطح ۶۵ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت فراتر رفت. این رقم بالاترین میزان ثبت‌شده از اواخر زمستان گذشته به‌شمار می‌رود و روند صعودی ماه‌های اخیر را تثبیت می‌کند.

با وجود اینکه این ارقام با اوج تاریخی ۳۵۰ یورویی در زمان تنش‌های سال ۲۰۲۲ فاصله دارد، کاهش محسوس مخازن اطمینان‌بخش، تاب‌آوری شبکه انرژی را در برابر شوک‌های تازه به‌شدت کاهش داده است.

عوامل اصلی فشار بر بازار گاز اروپا

هم‌زمانی چند رویداد نامطلوب اقلیمی و ژئوپلیتیکی، زمینه بحران کنونی در بازار حامل‌های انرژی را فراهم ساخته است:

• امواج گرمای طاقت‌فرسا: بالا رفتن کم‌سابقه دما سبب مصرف بالای وسایل سرمایشی و بالا رفتن تقاضای برق شد.
• افت بازدهی نیروگاه‌های جایگزین: خشکسالی و دمای بالا، ظرفیت تولید برق در بخش‌های برق‌آبی و اتمی را تضعیف کرد و بار اصلی را بر دوش واحدهای گازی انداخت.
• تنگناهای ژئوپلیتیک و فنی: تداوم انسداد عملیاتی در مسیر حیاتی تنگه هرمز و تمدید دوره تعمیرات در تأسیسات نروژ، جریان تزریق سوخت را محدود کرد.

چشم‌انداز پرریسک بازار انرژی در فصول پیش‌رو

فصل تابستان به‌طور سنتی مقطع انباشت سوخت برای ماه‌های سرد سال محسوب می‌شود، اما تحولات امسال ظرفیت مازاد اندکی در بازار باقی گذاشته است. کارشناسان بین‌المللی اقتصاد انرژی معتقدند چند ریسک اساسی در بخش عرضه هم‌زمان فعال شده‌اند و حجم ذخایر در پایین‌ترین سطوح سال‌های اخیر قرار دارد.

پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد میانگین قیمت گاز در اروپا برای سه‌ماهه پایانی سال ۲۰۲۶ و اوایل سال ۲۰۲۷ در کانال ۶۰ یورو تثبیت خواهد شد که فشار مالی مضاعفی را بر مصرف‌کنندگان تحمیل می‌کند.

در نهایت، ترکیب فشارهای اقلیمی، موانع زیرساختی و خالی ماندن ظرفیت انبارها نشان می‌دهد که اروپا با چالشی جدی در مدیریت پایدار انرژی طی ماه‌های آینده روبه‌رو خواهد بود.