روابط هند و بنگلادش؛ تعلیق سفر طارق رحمان به دهلی‌نو در پی تنش‌های سیاسی

روابط هند و بنگلادش پس از ماه‌ها تنش دیپلماتیک با چالش جدیدی روبه‌رو شده است، زیرا سفر رسمی برنامه‌ریزی‌شده طارق رحمان به دهلی‌نو تا اطلاع ثانوی به تعویق افتاد.

ریشه‌های بحران دیپلماتیک در روابط هند و بنگلادش

برنامه‌ریزی‌ها برای میزبانی از طارق رحمان، نخست‌وزیر بنگلادش، پیش از نشست آتی سران بریکس در دهلی‌نو با بن‌بست مواجه شده است. علت اصلی این بازداری، حضور رسانه‌ای شیخ حسینه در هند و سخنرانی مجازی او در پنجم اوت اعلام شد که اعتراض شدید مقامات داکا را به همراه داشت.

دولت جدید بنگلادش معتقد است میزبانی از نخست‌وزیر فراری و ایجاد بستر برای اظهارات سیاسی او، فضای سازنده برای گفت‌وگوهای دوجانبه را از بین برده است. وزارت امور خارجه بنگلادش اعلام کرده که ایجاد محیطی مناسب پیش‌شرط انجام این دیدار رسمی خواهد بود.

پرونده استرداد شیخ حسینه و اصطکاک مرزی

داکا خواهان تحویل فوری شیخ حسینه است که در نوامبر ۲۰۲۵ به شکل غیابی به مجازات اعدام محکوم شد. هند گرچه اعلام کرده درخواست استرداد را بر اساس معاهده دوجانبه بررسی می‌کند، اما استثنائات مربوط به جرائم سیاسی چالش حقوقی بزرگی ایجاد کرده است.

روابط دو کشور باید بر پایه حاکمیت ملی، احترام برابر و منافع متقابل تنظیم شود؛ سیاست جدید ما توازن همه‌جانبه را مدنظر دارد.

علاوه بر پرونده استرداد، مسائلی نظیر حصارکشی مرز طولانی چهار هزار و ۹۶ کیلومتری، اخراج مهاجران و چرخش رویکرد خارجی داکا به سوی پکن و اسلام‌آباد، عمق اختلافات طرفین را افزایش داده است.

چشم‌انداز همکاری‌های آینده میان دو همسایه

وزیر امور خارجه هند یادآور شده است که پیوندهای دو کشور نیازمند آزمون منافع دوجانبه است و هر دو پایتخت باید واقعیت‌های سیاسی یکدیگر را به رسمیت بشناسند. تحلیل‌گران بر این باورند که با وجود اختلاف‌های عمیق، موقعیت همسایگی و ضرورت‌های اقتصادی ایجاب می‌کند که روابط هند و بنگلادش از مسیر مذاکره خارج نشود.

در نهایت، کاهش تنش‌ها و سامان‌یافتن دوباره روابط هند و بنگلادش به میزان انعطاف‌پذیری هر دو کشور در حل پرونده‌های حقوقی و مدیریت تفاوت‌های راهبردی وابسته خواهد بود.