کالابرگ بدون چاپ پول؛ مابه‌تفاوت نرخ ارز پشتوانه جدید حمایت معیشتی

داود دانش‌جعفری، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، با تبیین سازوکار مالی جدید، تأکید کرد که تأمین اعتبار کالابرگ از طریق مابه‌تفاوت نرخ ارز و درآمدهای ارزی انجام خواهد شد که این فرآیند نیازی به استفاده از منابع بانک مرکزی نخواهد داشت.

سازوکار خودتنظیم در تأمین منابع کالابرگ

بر اساس طراحی جدید، منابع مالی مورد نیاز برای حمایت‌های معیشتی از طریق تفاوت نرخ ارز ترجیحی و نرخ تسعیر بودجه‌ای تأمین می‌شود. این مابه‌تفاوت که در بودجه سال ۱۴۰۵ نیز لحاظ شده است، به‌عنوان یک منبع درآمدی مازاد برای دولت عمل می‌کند.

این سیستم به گونه‌ای طراحی شده که هرچه درآمدهای ارزی کشور افزایش یابد یا نرخ تسعیر در چارچوب مصوبات رشد کند، ظرفیت پرداخت اعتبار کالابرگ نیز به صورت خودکار بیشتر خواهد شد.

جلوگیری از فشار بر بانک مرکزی و تورم

یکی از دغدغه‌های اصلی اقتصادی، احتمال فشار بر منابع پولی برای تأمین این طرح بود. با این حال، دانش‌جعفری تصریح کرد که در طراحی اصلی این سیستم، هیچ بخشی برای استفاده مستقیم از منابع بانک مرکزی پیش‌بینی نشده است.

"تأمین مالی این طرح از طریق چاپ پول انجام نمی‌شود؛ زیرا هدف اصلی، حمایت از معیشت بدون ایجاد آثار تورمی است."

اگرچه ممکن است در دوره‌های گذار یا نوسانات موقت وصول درآمدهای ارزی، دولت برای مدیریت جریان نقدی به ظرفیت‌های کوتاه‌مدت بانک مرکزی متکی شود، اما این یک رویکرد مقطعی و نه سازوکار دائمی است.

ارتباط مستقیم درآمد ارزی با حمایت معیشتی

منطق حاکم بر این مدل اقتصادی، ایجاد یک سیستم خودکفا است. در این ساختار، درآمدهای حاصل از تغییر نرخ تسعیر یا افزایش ذخایر ارزی، مستقیماً به حساب‌های مربوط به اجرای طرح واریز شده و میان جامعه هدف توزیع می‌گردد.

در نهایت، این رویکرد تضمین می‌کند که حمایت از خانوارها، بدون آسیب زدن به ثبات پولی و بدون وابستگی به چاپ پول، از طریق درآمدهای واقعی کشور مدیریت شود.

نتیجه‌گیری: طرح جدید کالابرگ با اتکا به مابه‌تفاوت نرخ ارز، راهکاری غیرتورمی برای حمایت از معیشت فراهم کرده است که در آن افزایش درآمدهای ارزی، مستقیماً منجر به تقویت توان حمایتی دولت می‌شود.