چالش تامین اجتماعی با نسل زد؛ چرا جوانان به بیمه بازنشستگی بی‌اعتمادند؟

شکاف میان نسل‌های مختلف و نظام‌های حمایتی، یکی از چالش‌های جدی در ساختار رفاهی جامعه است. در حالی که تامین اجتماعی باید ستون فقرات امنیت معیشتی باشد، نسل جدید به دلیل تغییرات ساختاری در بازار کار و اقتصاد، پیوند خود را با این نهادها کمرنگ‌تر از گذشته می‌بیند.

چرا نسل زد به بیمه بازنشستگی بی‌اعتماد است؟

برخلاف تصور عمومی، نسل زد علیه اصل بیمه نیست، بلکه با واقعیت‌های اقتصادی امروز درگیر است. عواملی نظیر تورم افسارگسیخته، هزینه‌های بالای مسکن و نبود امنیت شغلی، باعث شده است که جوانان اولویت خود را از پس‌انداز بلندمدت به سمت رفع نیازهای فوری تغییر دهند.

کارشناسان معتقدند این نسل برخلاف پیشینیان خود، به دنبال شفافیت و هوشمندسازی است. آن‌ها با مشاهده وضعیت بازنشستگان فعلی، نسبت به بازدهی سرمایه‌گذاری‌های طولانی‌مدت خود دچار تردید شده‌اند.

عدم انطباق تامین اجتماعی با مشاغل نوین

یکی از اصلی‌ترین دلایل گسست میان جوانان و نظام حمایتی، عدم انعطاف‌پذیری قوانین در مواجهه با مشاغل پلتفرمی است. در ادامه، برخی از این شکاف‌ها آورده شده است:

• درآمد ناپایداری: رانندگان تاکسی‌های اینترنتی و فعالان حوزه پلتفرم‌ها فاقد پوشش بیمه‌ای مناسب هستند.
• مشاغل دیجیتال: اینفلوئنسرها، یوتیوبرها و بلاگرها همچنان خارج از نظارت و چارچوب‌های قانونی تامین اجتماعی فعالیت می‌کنند.
• قراردادهای موقت: گسترش قراردادهای کوتاه‌مدت، امکان برنامه‌ریزی برای بازنشستگی را برای کارگران دشوار کرده است.

پیامدهای نگران‌کننده عدم تحول در نظام بازنشستگی

اگر ساختار تامین اجتماعی با واقعیت‌های جدید بازار کار همگام نشود، جامعه با پیامدهای جبران‌ناپذیری روبرو خواهد شد. این پیامدها شامل موارد زیر است:

در نهایت، برای حفظ پایداری نظام‌های رفاهی، تحول در تامین اجتماعی و ایجاد بسترهای شفاف برای مشاغل جدید یک ضرورت حیاتی است تا اعتماد نسل‌های آینده به امنیت معیشتی بازگردد.