فروشگاه‌های اینستاگرامی در ایران؛ رشد ۹ برابری بازار تا ۸۸.۷ هزار میلیارد تومان

بازار فروشگاه‌های اینستاگرامی در ایران با تجربه‌ی یک جهش خیره‌کننده، توانسته است در بازه‌ی زمانی هفت ساله، رشد حقیقی خود را به ۹ برابر برساند و در سال ۱۴۰۳ به حجم معاملات ۸۸.۷ هزار میلیارد تومان دست یابد.

تحلیل رشد خیره‌کننده بازار اینستاگرام در ایران

گزارش جدید کمیسیون خرده‌فروشی انجمن تجارت الکترونیک ایران نشان می‌دهد که اندازه اسمی بازار اینستاگرام از رقم ناچیز ۰.۹ هزار میلیارد تومان در سال ۱۳۹۷، به ۸۸.۷ هزار میلیارد تومان در سال ۱۴۰۳ رسیده است. نکته حائز اهمیت این است که بر اساس شاخص قیمت مصرف‌کننده، این رشد صرفاً ناشی از تورم نبوده و نشان‌دهنده افزایش واقعی فعالیت‌های تجاری در بستر فروشگاه‌های اینستاگرامی است.

اگرچه حوادث اجتماعی سال ۱۴۰۱ و محدودیت‌های اینترنتی باعث کند شدن روند رشد شد، اما بازار در سال ۱۴۰۲ با بازگشت فروشندگان و خریداران، دوباره شیب صعودی خود را بازیافت.

مقایسه تجارت اجتماعی با پلتفرم‌های خرده‌فروشی آنلاین

در سال ۱۴۰۳، رقابت میان دو بستر اصلی خرید آنلاین به اوج خود رسیده است. در حالی که فروشگاه‌های اینستاگرامی رشد قابل توجهی داشته‌اند، پلتفرم‌های تخصصی خرده‌فروشی (مانند دیجی‌کالا و باسلام) با ثبت فروش ۸۹.۵ هزار میلیارد تومانی، موفق شدند جایگاه نخست را از اینستاگرام بازپس بگیرند.

تفاوت الگوی خرید در این دو بستر بسیار چشمگیر است:

این داده‌ها نشان می‌دهند که کاربران برای کالاهای بصری و سبک زندگی به فروشگاه‌های اینستاگرامی مراجعه می‌کنند، اما برای خرید کالاهای تکنولوژی و گران‌قیمت، همچنان به پلتفرم‌های رسمی اعتماد دارند.

توزیع جغرافیایی و سرانه خرید در استان‌ها

استان تهران همچنان با اختصاص ۴۷.۷ درصد از کل بازار، پادشاه بی‌چون و چرای خرید آنلاین در ایران است. با این حال، گزارش‌ها از شروع روند تمرکززدایی در این حوزه خبر می‌دهند.

• استان‌های پیشرو: البرز، اصفهان و خراسان رضوی.
• بالاترین سرانه خرید: شهروندان تهرانی با میانگین ۲.۹ میلیون تومان در سال.
• کمترین سرانه خرید: استان سیستان و بلوچستان با ۰.۲۸ میلیون تومان.

نتیجه‌گیری نهایی

رشد پایاپای بازار فروشگاه‌های اینستاگرامی و پلتفرم‌های آنلاین، نشان‌دهنده تغییر عمیق رفتار مصرف‌کننده ایرانی به سمت اقتصاد دیجیتال است. با وجود چالش‌های زیرساختی، نفوذ خرده‌فروشی آنلاین به سهم ۵.۶ درصدی از کل اقتصاد کشور، گویای آینده‌ای روشن برای تجارت الکترونیک در ایران است.