تریکوتیلومانیا؛ چرا کسالت و بی‌حوصلگی باعث کندن مو می‌شود؟

برخلاف باور عمومی که تریکوتیلومانیا یا اختلال کندن مو را صرفاً واکنشی به فشار روانی می‌دانست، یافته‌های علمی جدید نشان می‌دهند که عوامل دیگری مانند بی‌حوصلگی نیز در بروز این رفتار نقش کلیدی دارند.

ریشه‌های تاریخی و ماهیت اختلال تریکوتیلومانیا

اختلال کندن مو، که در تاریخ با نام‌های مختلفی از دوران بقراط تا ارسطو ثبت شده، امروزه به عنوان یک رفتار تکراری و متمرکز بر بدن شناخته می‌شود. این پدیده که شامل کندن موهای سر، ابرو یا مژه است، می‌تواند پیامدهای روانی و اجتماعی جبران‌ناپذیری برای فرد داشته باشد.

آمارها حاکی از آن است که حدود یک تا دو درصد از جمعیت ایالات متحده با این چالش دست‌وپنجه نرم می‌کنند. این وضعیت اغلب با سایر اختلالات از جمله وسواس فکری-عملی (OCD)، اضطراب و ADHD همراه است.

یافته‌های پژوهش دانشگاه هایدلبرگ: فراتر از استرس

پژوهشگران بیمارستان دانشگاه هایدلبرگ آلمان با استفاده از روش «ارزیابی لحظه‌ای اکولوژیک»، ۶۱ بزرگسال مبتلا را به مدت ۱۰ روز تحت نظر گرفتند. این مطالعه که شامل بیش از ۲۵۰۰ گزارش لحظه‌ای بود، نتایج غیرمنتظره‌ای را رقم زد.

در حالی که احساساتی نظیر خشم، غم و اضطراب با افزایش تمایل به کندن مو مرتبط بودند، اما این هیجانات لزوماً پیش‌بینی‌کننده وقوع عمل نبودند. در مقابل، پارامترهای زیر نقش پررنگ‌تری ایفا کردند:

• کسالت و بی‌حوصلگی: قوی‌ترین محرک برای شکل‌گیری تمایل به کندن مو.
• خستگی جسمی: با افزایش تمایل به این رفتار ارتباط مستقیم دارد.
• کمبود تحریک ذهنی: فرد برای تغییر وضعیت ذهنی به این رفتار روی می‌آورد.

تلاش مغز برای تنظیم سطح تحریک درونی

پژوهشگران معتقدند این رفتارهای تکراری ممکن است راهکاری ناخودآگاه برای تنظیم سطح تحریک درونی مغز و ایجاد یک تجربه حسی جدید باشد.

این یافته‌ها نشان می‌دهد که مدل‌های درمانی که تنها بر کنترل اضطراب تمرکز دارند، ممکن است بخش بزرگی از واقعیت این اختلال را نادیده بگیرند. درک عوامل محیطی و حسی در کنار وضعیت هیجانی برای مدیریت بهتر تریکوتیلومانیا ضروری است.

در نهایت، این مطالعه تأکید می‌کند که برای درک کامل تریکوتیلومانیا، باید فراتر از مفهوم سنتی استرس رفت و به وضعیت‌های ذهنی نظیر کسالت و نیاز مغز به تحریک حسی نیز توجه کرد.