بحران نقدینگی در صنعت دارو؛ ۲۵۰ هزار میلیارد تومان مطالبات معوق

بحران نقدینگی و انباشت بدهی‌های سازمان‌های بیمه‌گر، اکنون به اصلی‌ترین چالش در مسیر تأمین امنیت دارویی کشور تبدیل شده است. در حالی که زیرساخت‌های علمی و توان تولیدی ایران در سطح بالایی قرار دارد، عدم گردش مالی مناسب در زنجیره تأمین، خطر کمبود اقلام حیاتی را افزایش داده است.

چالش‌های ساختاری در زنجیره تأمین دارو

صنعت داروسازی ایران با وجود برخورداری از نخبگان و فناوری‌های پیشرفته در حوزه داروهای بیوتکنولوژیک و ضدسرطان، با مانعی جدی به نام کمبود نقدینگی روبرو است. این مشکل تنها به بخش تولید محدود نمی‌شود، بلکه تمام حلقه‌های زنجیره از شرکت‌های پخش تا داروخانه‌ها را درگیر کرده است.

دلیل اصلی این وضعیت، فاصله زمانی طولانی میان مرحله تولید و وصول مطالبات مالی است. شرکت‌های تولیدکننده برای تأمین مواد اولیه، پرداخت حقوق و هزینه‌های انرژی نیازمند سرمایه در گردش هستند، اما بخش بزرگی از منابع مالی آن‌ها در مطالبات معوق از بیمه‌ها و نهادهای دولتی حبس شده است.

آمار و ارقام شبکه دارویی کشور

شبکه گسترده سلامت در ایران شامل زیرساخت‌های متنوعی است که برای حفظ پایداری خود نیازمند اصلاح چرخه مالی هستند. مشخصات زیر نمایانگر ابعاد این صنعت است:

نقد عملکرد طرح دارویار و مطالبات معوق

طرح دارویار با هدف کنترل قیمت‌ها و کاهش فشار مالی بر مصرف‌کنندگان طراحی شده بود، اما تأخیر در پرداخت منابع بیمه‌ای، فشار را به آخرین حلقه‌های زنجیره یعنی داروخانه‌ها منتقل کرده است. عدم تطبیق منابع مالی با هزینه‌های واقعی تولید، از جمله دیگر چالش‌های این طرح محسوب می‌شود.

"میزان مطالبات حوزه دارو تا خرداد ماه سال جاری به ۲۵۰ هزار میلیارد تومان رسیده است که نیازمند تدبیری ویژه و فوری است."

علاوه بر مشکلات داخلی، تحریم‌ها نیز با دشوار کردن انتقال پول و تأمین تجهیزات و مواد اولیه، پیچیدگی‌های زنجیره تأمین را دوچندان کرده‌اند. برای مقابله با این وضعیت، تأمین ذخایر استراتژیک و افزایش تاب‌آوری زنجیره تأمین از اولویت‌های اصلی است.

نتیجه‌گیری و راهکارها

برای جلوگیری از بروز بحران در دسترسی به داروهای حیاتی، نیاز مبرمی به تزریق هوشمند نقدینگی و تسویه زنجیره‌ای مطالبات وجود دارد. اصلاح قیمت‌گذاری و همگام‌سازی پوشش‌های بیمه‌ای با هزینه‌های واقعی تولید، تنها راه تضمین پایداری این صنعت و حفظ سلامت جامعه خواهد بود.