آغاز برنامه امنیت پساکوانتومی بانک‌ها و حمایت از ۱۵ دانشگاه در حوزه کوانتوم

با امضای تفاهم‌نامه‌ای میان معاونت علمی ریاست جمهوری و بانک مرکزی، برنامه امنیت پساکوانتومی بانک‌ها با هدف مقابله با تهدیدات آینده رایانه‌های کوانتومی، به صورت رسمی آغاز شد.

چالش امنیت در عصر فناوری کوانتوم

با پیشرفت روزافزون توان پردازشی در حوزه محاسبات کوانتومی، روش‌های رمزنگاری کلاسیک که امروزه امنیت تراکنش‌های مالی را تضمین می‌کنند، با تهدیدی جدی مواجه هستند. افزایش قدرت محاسباتی این رایانه‌ها می‌تواند الگوریتم‌های فعلی را به سرعت رمزگشایی کند. از این رو، مهاجرت به سمت رمزنگاری مقاوم در برابر کوانتوم یک ضرورت استراتژیک برای حفظ امنیت داده‌ها محسوب می‌شود.

"حتی اطلاعاتی که امروز با رمزنگاری‌های پیشرفته محافظت می‌شوند، ممکن است در آینده توسط رایانه‌های کوانتومی رمزگشایی شوند؛ بنابراین اقدام پیش‌دستانه الزامی است."

ایجاد زیرساخت و بازار برای فناوری کوانتوم

این برنامه سه ساله شامل چندین محور کلیدی برای تقویت زیست‌بوم فناوری در ایران است:

• حمایت دانشگاهی: پشتیبانی از هسته‌های پژوهشی در ۱۵ دانشگاه برتر کشور.
• توسعه آزمایشگاهی: ایجاد سه آزمایشگاه کوانتوم و تجهیز آن‌ها به امکانات آموزشی مدرن.
• آزمایشگاه بانک مرکزی: راه‌اندازی محیط‌های آزمایشی یا «سندباکس» در مرکز انفورماتیک بانک مرکزی برای ارزیابی الگوریتم‌های جدید.

فرصت‌های اقتصادی برای شرکت‌های دانش­بنیان

یکی از پیامدهای مهم این تفاهم‌نامه، ایجاد یک بازار گسترده و تضمین‌شده برای شرکت‌های دانش­بنیان است. بانک مرکزی با ایفای نقش هدایتگر، مسیر ورود فناوری‌های پساکوانتومی به شبکه بانکی را هموار می‌کند. این اقدام نه تنها امنیت سیستم‌های مالی را تضمین می‌کند، بلکه منجر به تکمیل زنجیره تولید، از پژوهش و تربیت نیروی متخصص تا تولید محصولات تجاری در حوزه فناوری کوانتوم خواهد شد.

در نهایت، هدف نهایی این طرح، آماده‌سازی تدریجی و بدون شوک شبکه بانکی برای ورود به عصر پساکوانتومی و تضمین اعتماد عمومی به امنیت تراکنش‌های دیجیتال است.