تزریق میتوکندری به چشم؛ اولین گام علمی برای نجات سلول‌های شبکیه

در یک پیشرفت علمی خیره‌کننده، پزشکان برای نخستین‌بار موفق شدند میتوکندری‌های استخراج‌شده از بافت عضلانی پای یک بیمار را مستقیماً به داخل چشم او تزریق کنند. هدف از این اقدام تجربی، بازگرداندن سطح انرژی به سلول‌های آسیب‌دیده شبکیه و تلاش برای نجات عملکرد بینایی است که در اثر کمبود اکسیژن با خطر مرگ روبرو شده‌اند.

جزئیات فرآیند انتقال انرژی به سلول‌های شبکیه

میتوکندری‌ها که به عنوان «نیروگاه‌های سلول» شناخته می‌شوند، مسئولیت تبدیل مواد مغذی و اکسیژن به انرژی را بر عهده دارند. در این مورد خاص، بیمار یک زن ۲۶ ساله بود که به دلیل خونریزی شدید مغزی و کاهش طولانی‌مدت جریان خون، با تخریب سلول‌های عصبی شبکیه مواجه شده بود.

پزشکان در این فرآیند مراحل زیر را طی کردند:

• برداشت نمونه کوچک از عضله ران بیمار
• جداسازی ده‌ها میلیون میتوکندری سالم از سلول‌های عضلانی
• تزریق مستقیم این ساختارها به مایع زجاجیه هر دو چشم

تحلیل نتایج و واکنش‌های مشاهده‌شده

اگرچه این روش باعث بازگشت کامل بینایی بیمار نشد، اما نشانه‌های امیدوارکننده‌ای از نظر عملکردی مشاهده گردید. بررسی‌ها نشان داد که پس از تزریق، واکنش مردمک‌ها به نور که پیش از آن کاملاً از کار افتاده بود، به شکلی موقت بهبود یافت.

"هدف ما زنده کردن سلول‌های مرده نیست، بلکه تلاش برای نجات سلول‌هایی است که هنوز زنده‌اند اما به دلیل کمبود انرژی، عملکرد خود را از دست داده‌اند."

چشم‌انداز آینده و ایمنی روش درمانی

یکی از مهم‌ترین دستاوردهای این آزمایش، اثبات ایمنی این روش است؛ چرا که بیمار هیچ‌گونه واکنش ایمنی خطرناک یا عارضه جدی پس از تزریق میتوکندری نشان نداد. با این حال، محققان معتقدند به دلیل ماهیت موقتی اثرات، احتمالاً نیاز به تزریق‌های مکرر برای حفظ عملکرد سلول‌ها وجود خواهد داشت.

تیم پژوهشی در حال حاضر در حال همکاری با سازمان‌های نظارتی هستند تا مسیر را برای آزمایش‌های گسترده‌تر و تعیین میزان ماندگاری این میتوکندری‌ها در سلول‌های هدف هموار کنند.