چک رمزدار جای خود را به چک تضمین‌شده می‌دهد؛ جزئیات بخشنامه جدید بانک مرکزی

بانک مرکزی در اقدامی راهبردی برای نوسازی ابزارهای پرداخت و ارتقای شفافیت در نظام بانکی، برنامه حذف تدریجی چک رمزدار و جایگزینی آن با چک تضمین‌شده را آغاز کرد. طبق این تصمیم، فرآیند صدور و تبادل این نوع چک‌ها طی دو مرحله مشخص در ماه‌های آینده متوقف خواهد شد.

زمان‌بندی حذف چک رمزدار از شبکه بانکی

بر اساس بخشنامه جدید بانک مرکزی، تقویم اجرایی این تحول به شرح زیر است:

• هفتم مهرماه ۱۴۰۵: ممنوعیت کامل صدور چک‌های رمزدار.
• اول دی ماه ۱۴۰۵: توقف کامل تبادل و گردش چک‌های رمزدار در بازار.

بانک‌ها موظفند از تاریخ هفتم مهر، وجه چک تضمین‌شده را در زمان مراجعه ذی‌نفع به‌صورت آنی پرداخت کنند و حق ندارند فرآیند تسویه را به چرخه بین‌بانکی موکول نمایند.

چرا چک تضمین‌شده جایگزین ابزار قدیمی می‌شود؟

اگرچه چک رمزدار به دلیل تضمین وجه، در معاملات کلان و ملکی محبوبیت داشت، اما وابستگی به سامانه‌های سنتی تسویه، چالش‌های نظارتی ایجاد می‌کرد. چک تضمین‌شده با اتصال مستقیم به سامانه صیاد، مزایای زیر را به همراه دارد:

اهمیت اقتصادی چک رمزدار در معاملات کلان

آمارها نشان می‌دهند که اگرچه حجم تعداد چک‌های رمزدار نسبت به چک‌های عادی کمتر است، اما ارزش ریالی آن‌ها بسیار چشمگیر است. برای نمونه، در برخی بازه‌های زمانی، ارزش وصولی این چک‌ها بیش از ۲۲ درصد از کل ارزش چک‌های کشور را شامل شده است. این موضوع نشان‌دهنده نقش حیاتی این ابزار در مبادلات تجاری بزرگ است.

«هدف از این تغییر، نه صرفاً تغییر نام، بلکه انتقال گردش مالی به بسترهای دیجیتال و قابل رهگیری است تا از بروز ابهامات در معاملات جلوگیری شود.»

در نهایت، حرکت بانک مرکزی به سمت چک تضمین‌شده، گامی بلند در مسیر دیجیتالی شدن نظام پرداخت است که با افزایش امنیت و سرعت در تسویه حساب‌ها، اعتماد در معاملات تجاری را تقویت خواهد کرد.