کاهش زمان ترخیص کالاهای اساسی از ۱۹ روز به کمتر از ۳ روز در گمرک ایران

تحول در فرآیند ورود کالا؛ کاهش چشمگیر زمان ترخیص کالاهای اساسی

در راستای اصلاحات ساختاری در نظام بازرگانی کشور، زمان ترخیص کالاهای اساسی که پیش‌تر به‌طور میانگین بین ۱۸ تا ۱۹ روز به طول می‌انجامید، اکنون به کمتر از سه روز کاهش یافته است. این تحول بزرگ در مدیریت گمرکی، با هدف حذف بروکراسی اداری و تسریع در تأمین نیازهای معیشتی انجام شده است.

استراتژی مدیریت ریسک و جایگزینی کنترل‌های پسینی

محمدعلی بهبوری، مدیرکل دفتر واردات گمرک ایران، در این باره تأکید کرد که قرارگیری کالا در مسیر سبز گمرکی به معنای کاهش نظارت بر سلامت یا استاندارد نیست. در واقع، تمرکز اصلی بر انتقال کنترل‌های اداری و اسنادی به مرحله پس از ترخیص است.

"ما فشار را از بخش بروکراسی اداری برداشته‌ایم، اما ضوابط مربوط به سلامت، ایمنی و بهداشت کالا همچنان با دقت کامل رعایت می‌شود."

این رویکرد جدید به سازمان اجازه می‌دهد تا بدون آسیب به سلامت مصرف‌کنندگان، فرآیندهایی نظیر تعیین ارزش و بررسی‌های اسنادی را در مراحل بعدی و از طریق حسابرسی واردکنندگان انجام دهد.

کالاهای اولویت‌دار و نقش دستگاه‌های همکار

کالاهایی که مستقیماً با معیشت مردم و زنجیره تولید در ارتباط هستند، در صدر اولویت‌های این تسهیلات قرار دارند. این فهرست شامل موارد زیر است:

• مواد غذایی: برنج، گندم، گوشت، ذرت، جو، شکر و حبوبات
• مواد اولیه و دارویی: کنجاله سویا، روغن خام، دارو و مواد اولیه دارویی
• تجهیزات: تجهیزات پزشکی و شیرخشک اطفال

این موفقیت حاصل همکاری تنگاتنگ میان گمرک ایران، وزارت صمت، وزارت بهداشت، وزارت راه، بانک مرکزی و نهادهای بانکی برای تسریع در صدور ضمانت‌نامه‌ها و تبادل اطلاعات است.

نگاه به آینده: گمرک چابک و توسعه اظهار پیش از ورود

هدف نهایی دولت و گمرک، ایجاد یک گمرک چابک است که از طریق فناوری‌های نوین و سامانه‌های یکپارچه، نیاز به ارزیابی‌های فیزیکی را به حداقل برساند. یکی از این ظرفیت‌ها، امکان اظهار کالا پیش از ورود است که اجازه می‌دهد بخشی از مراحل اداری و پرداخت‌ها حتی قبل از رسیدن کالا به بنادر انجام شود.

بر اساس پیش‌نویس مقررات جدید، تلاش می‌شود این تسهیلات به بخش کالاهای مرتبط با تولید نیز تعمیم یابد تا حدود ۶۰ درصد از کل واردات کشور تحت پوشش فرآیندهای سریع‌تر قرار گیرد.

نتیجه‌گیری: تسهیل در ترخیص کالاهای اساسی با کاهش زمان از ۱۹ روز به ۳ روز، گامی مهم در جهت کاهش هزینه‌های تمام‌شده و تأمین سریع نیازهای بازار داخلی و زنجیره تولید است.