بیماری خاموش قلبی؛ یک‌سوم مردان در دهه ۳۰ زندگی پلاک‌های عروقی دارند

بیماری‌های قلبی اغلب به شکلی ناگهانی و بدون هشدار قبلی خود را نشان می‌دهند، اما تحقیقات جدید نشان می‌دهد که فرآیند تخریب‌گر آن‌ها ممکن است سال‌ها پیش از بروز اولین علامت، در سکوت کامل آغاز شده باشد.

تصلب شرایین؛ دشمن پنهان در رگ‌های جوان

پژوهشی که اخیراً در ژورنال معتبر New England Journal of Medicine منتشر شده است، به بررسی پدیده تصلب شرایین یا آترواسکلروز می‌پردازد. این وضعیت زمانی رخ می‌دهد که چربی، کلسترول و سایر مواد زائد در دیواره رگ‌ها تجمع یافته و پلاک‌هایی را ایجاد می‌کنند که مسیر جریان خون را تنگ یا مسدود می‌سازند.

نکته تکان‌دهنده این است که این تجمع پلاک‌ها می‌تواند از دهه‌های اولیه جوانی و بدون هیچ‌گونه علائم ظاهری در بدن، شروع به شکل‌گیری کند.

یافته‌های کلیدی مطالعه در دانمارک و اسپانیا

محققان با بررسی دقیق نزدیک به ۱۷ هزار بزرگسال در بازه سنی ۱۸ تا ۷۰ سال، به نتایج بسیار مهمی دست یافته‌اند. این مطالعه که توسط متخصصانی از بیمارستان دانشگاه کپنهاگ و مرکز ملی تحقیقات قلب و عروق اسپانیا هدایت شد، نشان داد که:

• بیش از ۵۷ درصد از شرکت‌کنندگان نشانه‌هایی از آترواسکلروز پنهان داشتند.
• در گروه سنی ۱۸ تا ۲۹ سال، از هر ۱۳ نفر، تقریباً یک نفر دارای نشانه‌های این بیماری بود.
• با افزایش سن، شدت و گستردگی پلاک‌ها در نواحی مختلف بدن به شدت افزایش می‌یابد.

در این پژوهش، از روش‌های تصویربرداری پیشرفته مانند سونوگرافی و سی‌تی آنژیوگرافی برای بررسی شریان‌های گردن، پاها و رگ‌های کرونری استفاده شده است.

تفاوت‌های جنسیتی و روند افزایش خطر

نتایج نشان می‌دهد که جنسیت در بروز زودهنگام بیماری‌های قلبی نقش تعیین‌کننده‌ای دارد. در دهه چهارم زندگی، حدود ۳۴.۶ درصد از مردان در مقابل ۲۱.۳ درصد از زنان با پلاک‌های قابل تشخیص مواجه هستند.

به طور کلی، مردان معمولاً ۵ تا ۱۰ سال زودتر از زنان با نشانه‌های این بیماری روبرو می‌شوند، هرچند روند پیشرفت بیماری در زنان در دوران میانسالی با سرعت بیشتری افزایش می‌یابد.

چالش در تشخیص و پیشگیری زودهنگام

یکی از نگرانی‌های اصلی مطرح شده در این تحقیق، محدودیت ابزارهای سنتی در تخمین خطر است. برای مثال، سیستم‌های رایجی مانند SCORE2 که ریسک ده ساله بیماری قلبی را محاسبه می‌کنند، قادر به شناسایی بسیاری از افراد دارای آترواسکلروز خاموش نیستند.

"بیماری قلبی اغلب زمانی آغاز نمی‌شود که اولین علامت ظاهر می‌شود؛ بلکه ممکن است سال‌ها قبل، در سکوت، در دیواره رگ‌ها در حال شکل‌گیری باشد."

اگرچه این یافته‌ها به معنای ضرورت غربالگری عمومی برای همه نیست، اما مسیر جدیدی را برای تحقیقات آینده باز می‌کند تا مشخص شود آیا تشخیص زودهنگام بر اساس تصویربرداری می‌تواند از پیشرفت بیماری جلوگیری کند یا خیر.

در نهایت، این پژوهش یادآوری می‌کند که سلامت قلب یک فرآیند طولانی‌مدت است و علائم ظاهری همیشه بازتاب‌دهنده وضعیت واقعی رگ‌ها نیستند.