ممنوعیت مصرف داروهای درمان اعتیاد در کمپ‌ها؛ چالش‌های جدید درمان اقامتی

چالش‌های جدید در مدیریت درمان اعتیاد

معاون پیشگیری و بازتوانی اعتیاد سازمان بهزیستی کشور با اعلام ممنوعیت توزیع و مصرف داروهای درمان اعتیاد در مراکز اقامتی، تاکید کرد که در صورت تخلف، این مراکز بلافاصله تعطیل خواهند شد. در حال حاضر ۹۸۱ کمپ تحت نظارت این سازمان فعالیت می‌کنند که هدف آن‌ها ارائه خدمات در چارچوب ماده ۱۵ قانون مبارزه با مواد مخدر است.

آمارها نشان می‌دهد که سال گذشته حدود ۲۶۲ هزار نفر از خدمات سازمان برای درمان اعتیاد بهره‌مند شده‌اند. با این حال، حذف دارو از این مراکز بحث‌های تخصصی زیادی را درباره آمادگی این مراکز برای مدیریت بحران‌های جسمی در روزهای نخست ترک برانگیخته است.

نقش حیاتی مسئول فنی و نظارت پزشکی

دکتر امید مساح، متخصص مطالعات اعتیاد، معتقد است که این تصمیم مراکز را به سمت الگوی پرهیزمدار سوق می‌دهد. وی تاکید می‌کند که در صورت حذف داروهای کمکی، حضور منظم و روزانه مسئول فنی در کمپ‌ها برای معاینه بیماران با علائم شدید مانند درد یا بی‌قراری، امری حیاتی و غیرقابل چشم‌پوشی است.

یکی از چالش‌های اجرایی که مطرح شده، نحوه تأمین داروهای ضروری برای موارد استثنایی است؛ چرا که در مراکز اقامتی معمولاً همراهی برای تهیه نسخه از داروخانه وجود ندارد و نیاز به یک سازوکار مشخص برای این انتقال است.

اهمیت غربالگری و تفکیک مراکز اقامتی

همه افراد مبتلا به اعتیاد، لزوماً برای درمان در محیط‌های اقامتی مناسب نیستند. دکتر مساح بر ضرورت انجام موارد زیر پیش از پذیرش تاکید دارد:

• ویزیت دقیق توسط پزشک مسئول فنی
• مصاحبه تخصصی توسط روان‌پزشک یا روان‌شناس مجرب
• بررسی بیماری‌های جسمی و اختلالات عصبی همراه

عدم انجام این غربالگری‌های اولیه می‌تواند منجر به انتقال بیمار به محیطی شود که با شرایط جسمی او سازگار نیست و در نتیجه نیاز به بستری بیمارستانی یا درمان سرپایی داشته باشد.

تفاوت مراکز مجاز و غیرمجاز در نظارت‌ها

در حالی که مراکز مجاز تحت نظارت مستمر سازمان بهزیستی هستند، احتمال بروز رفتارهای نامناسب و خشونت‌آمیز در مراکز غیرمجاز بسیار بیشتر است. این مراکز فاقد نظارت‌های قانونی بوده و اغلب در معرض بازرسی‌های سردرآورده انتظامی و قضایی قرار دارند.

در نهایت، باید توجه داشت که اصطلاح «کمپ» یک عنوان عمومی است و از نظر قانونی، انواع مختلفی از مراکز اقامتی با ظرفیت‌ها و خدمات متفاوت وجود دارند که هر یک باید متناسب با نیاز بیمار مدیریت شوند.