ساخت‌وساز زیرزمینی تهران؛ مصوبه جدید در آستانه ابطال به دلیل نقض قوانین شهری

تصویب «سند توسعه فضاهای زیرسطحی شهر تهران» در شورای عالی شهرسازی، با موجی از اعتراضات نهادهای نظارتی روبرو شده است. این تصمیم که می‌تواند مسیر ساخت‌وساز زیرزمینی در پایتخت را تغییر دهد، با چالش‌های قانونی جدی و نگرانی‌های اکولوژیک همراه شده است.

جزئیات سند جدید توسعه زیرسطحی تهران

بر اساس مصوبه اخیر، شهرداری تهران با اختیارات جدیدی برای مدیریت تراز منفی شهر مواجه شده است. این سند دو محور اصلی را دنبال می‌کند:

• ایجاد کاربری‌های متنوع از جمله تجاری، اداری و خدماتی در زیر زمین.
• احداث پناهگاه‌های بزرگ منطقه‌ای و انبارهای زیرزمینی در لایه‌های عمیق‌تر شهری.

چالش‌های قانونی و دور زدن نهاد پایش

کارشناسان معتقدند این سند برخلاف الزامات قانونی، بدون بررسی در «نهاد راهبری و پایش طرح‌های توسعه شهری تهران» به تصویب رسیده است. طبق آیین‌نامه اجرایی، این نهاد باید پیش از هرگونه تصمیم‌گیری در شورای عالی، طرح‌های موضوعی را بررسی و تأیید کند.

«دور زدن نهاد پایش، یادآور دوران بی‌اثاری نظارت بر مدیریت شهری در دهه‌های گذشته است.»

این وضعیت باعث شده تا درخواست بازگشت سند برای انجام امکان‌سنجی‌های دقیق مطرح شود، تا از تکرار اشتباهات گذشته در مدیریت تراکم و ساخت‌وساز جلوگیری گردد.

نگرانی از پیامدهای زیست‌محیطی و زیرساختی

افزایش فعالیت‌های اقتصادی در تراز منفی شهر، نگرانی‌های جدی را در میان متخصصان ایجاد کرده است. تمرکز ۱۰ نوع فعالیت اقتصادی در زیر زمین می‌تواند پیامدهای زیر را به همراه داشته باشد:

در نهایت، اگر این سند از مسیر قانونی و با نظارت دقیق نهادهای پایش عبور نکند، احتمال ابطال آن توسط مراجع ذی‌صلاح بسیار بالا خواهد بود. مدیریت هوشمندانه ساخت‌وساز زیرزمینی نیازمند تعادل میان توسعه اقتصادی و حفظ پایداری زیست‌محیطی تهران است.