تسهیم درآمد محتوا؛ ضرورت الزام وزارت ارتباطات به اجرای مصوبات فضای مجازی

در پی تصویب مصوبات شورای عالی فضای مجازی، فشارها بر وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات جهت اجرای فوری سند «تسهیم درآمد محتوا» افزایش یافته است. این طرح که هدف آن بازگرداندن بخشی از سود حاصل از ترافیک شبکه به تولیدکنندگان است، می‌تواند تحولی بنیادین در اقتصاد دیجیتال کشور ایجاد کند.

ضرورت اجرای سند تسهیم درآمد محتوا برای اقتصاد دیجیتال

بر اساس مصوبه شورای عالی فضای مجازی، ارائه‌دهندگان زیرساخت اینترنت موظف هستند بخشی از درآمد ناشی از افزایش مصرف ترافیک را به ت تولیدکنندگان محتوا اختصاص دهند. این اقدام با هدف ایجاد عدالت در فضای مجازی و حمایت از فعالان این حوزه طراحی شده است.

اجرای این سیاست می‌تواند منجر به نتایج زیر شود:

• افزایش چرخش ترافیک در داخل کشور
• ایجاد درآمدزایی ثانویه برای نهادهای مربوطه
• تقویت امنیت کسب‌وکار در زیست‌بوم دیجیتال
• ارتقای سطح کیفی محتوای تولید شده در ایران

چالش‌های مدیریتی و تداخل منافع سازمانی

سعید مشهدی، دبیر اتحادیه تولید و نشر محتوا، ضمن انتقاد از روند فعلی، معتقد است که نگاه به این سند از سوی وزارت ارتباطات، بیش از آنکه فنی باشد، با رویکردهای سیاسی و منافع سازمانی گره خورده است. وی تأکید کرد که نباید اجازه داد منافع یک وزارت‌خانه بر منافع کل کشور و توسعه اقتصاد دیجیتال مقدم شود.

«وزارت ارتباطات نمی‌تواند تنها ذینفع این فرآیند باشد؛ ذینفع اصلی حوزه فرهنگ و تولید محتوا است که متولی آن وزارت ارشاد می‌باشد.»

برخی از کارشناسان معتقدند که سیاست‌گذاری‌ها نباید صرفاً بر اساس نیازهای مجریان طراحی شود، بلکه باید به دنبال ایجاد زیرساخت‌هایی برای حمایت از تمامی انواع محتوا، از جمله سکوهای کتاب الکترونیک، بود.

نقش نظارتی مجلس در پیشبرد مصوبات فضای مجازی

با گذشت بیش از یک سال از ابلاغ این مصوبه، هنوز شاهد اجرای عملیاتی آن نیستیم. از همین رو، درخواست شده است که مجلس شورای اسلامی با استفاده از جایگاه نظارتی خود، از اجرای دقیق سند تسهیم درآمد محتوا اطمینان حاصل کند.

تداخل منافع میان نهادهای مختلف، از جمله چالش‌های موجود در ترکیب ارز با فضای مجازی و مسائل مربوط به رمزارزها، نشان می‌دهد که مدیریت فضای مجازی نیازمند تنظیم‌گری دقیق و فراتر از مرزهای یک وزارت‌خانه است.

در نهایت، اجرای موفق سند تسهیم درآمد محتوا می‌تواند از خروج سرمایه و استعدادها جلوگیری کرده و با ایجاد انگیزه اقتصادی، تولیدکنندگان را به سمت خلق محتوای باکیفیت و رقابتی سوق دهد.