شوک قیمت محصولات لبنی؛ تخلف در فروش با اختلاف تا ۱۳۶ درصد از نرخ مصوب

بررسی‌های میدانی از بازار نشان می‌دهد که علی‌رغم تعیین نرخ‌های مصوب برای اقلام پرمصرف، قیمت محصولات لبنی در بسیاری از فروشگاه‌ها با شکلی غیرقانونی و بسیار بالاتر از تعرفه‌های دولتی به مشتری عرضه می‌شود.

شکاف عمیق میان نرخ مصوب و قیمت واقعی در بازار

با وجود اینکه از اواخر خردادماه، نرخ‌های جدید برای پنج قلم از محصولات اصلی لبنیات تعیین شده است، اما واقعیت بازار با این اعداد کاملاً متفاوت است. در برخی موارد، اختلاف قیمت با نرخ رسمی به اعداد تکان‌دهنده‌ای رسیده است.

ترفندهای تولیدکنندگان برای دور زدن نظارت‌ها

برخی از شرکت‌های تولیدکننده با استفاده از استراتژی‌های پیچیده سعی در پنهان کردن تخلفات خود دارند. یکی از این روش‌ها، تغییر مشخصات محصول یا افزودن ویژگی‌های جانبی مانند «حاوی ویتامین D» است تا بتوانند محصول را با عنوانی متفاوت و قیمتی بسیار بالاتر از نرخ مصوب بفروشند.

همچنین در بخش شیر نایلونی، مشاهده شده است که با کاهش وزن محصول (مثلاً از ۹۰۰ گرم به ۸۰۰ گرم) و حفظ قیمت‌های بالا، عملاً نرخ واقعی کالا برای مصرف‌کننده افزایش می‌یابد.

وضعیت نظارت و برخورد با متخلفان

معاونت برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی اعلام کرده است که سازوکار جدیدی برای نظارت بر قیمت محصولات لبنی طراحی شده که در آن استانداری‌ها و اداره‌کل تعزیرات نقش محوری دارند. طبق این گزارش:

• پرونده‌های قانونی برای شرکت‌های متخلف در انجمن صنایع لبنی تشکیل شده است.
• سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان نیز در حال پیگیری مصادیق افزایش غیرمجاز است.
• برخورد با تخلفات عمدتاً از طریق مجازات‌های تعزیری انجام خواهد شد.

«نظارت بر کالاها به استانداری‌ها سپرده شده و در هر استان، قرارگاهی با ریاست استاندار و دبیری تعزیرات برای کنترل قیمت‌ها تشکیل شده است.»

در نهایت، با وجود فعالیت چندین نهاد نظارتی از جمله وزارت صمت، سازمان حمایت و شبکه اصناف، همچنان شکاف میان قیمت‌های رسمی و بازار واقعی نشان‌دهنده ضعف در اجرای دقیق قوانین قیمت‌گذاری است.