کنترل علی‌الطاهر توسط اسرائیل؛ عقب‌نشینی تاکتیکی حزب‌الله یا تغییر موازنه قدرت؟

پس از ماه‌ها درگیری شدید در جنوب لبنان، اعلام کنترل عملیاتی اسرائیل بر تپه علی‌الطاهر نشان‌دهنده یک نقطه عطف در موازنه قدرت نظامی میان رژیم صهیونیستی و حزب‌الله است. این ارتفاع استراتژیک که بر منطقه نبطیه مشرف است، پس از حملات سنگین و عملیات‌های زیرزمینی، اکنون به اهرمی سیاسی و نظامی برای اسرائیل تبدیل شده است.

تحول در استراتژی نظامی حزب‌الله

حزب‌الله طی ماه‌های اخیر، با الهام از تجربیات جنگ سال ۲۰۲۴، رویکرد خود را از دفاع در مواضع جغرافیایی ثابت به سمت یک راهبرد چریکی و منعطف تغییر داده بود. هدف این تغییر، حفظ توان عملیاتی پس از پیشروی‌های احتمالی دشمن و پرهیز از نبردهای طولانی‌مدت در نقاط مشخص بود.

با این حال، موقعیت تپه علی‌الطاهر به دلیل ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود، این قاعده را زیر سوال برد. مقامات مطلع تأکید کرده‌اند که برخلاف سایر نقاط، دفاع از این ارتفاع تا آخرین نفر در دستور کار بود؛ چرا که این منطقه فراتر از یک تپه ساده، مرکز مدیریت عملیات محسوب می‌شد.

اهمیت استراتژیک علی‌الطاهر و خسارات وارده

ارتفاعات علی‌الطاهر با ارتفاع تقریبی ۶۰۰ متر و فاصله ۱۵ کیلومتری از مرز اسرائیل، تسلط بی‌بدیلی بر جاده‌های حیاتی جنوب لبنان فراهم می‌کند. این منطقه دارای ویژگی‌های زیر است:

• تأسیسات زیرزمینی: وجود تونل‌ها و مراکز فرماندهی در زیر ارتفاعات.
• مزیت دیدبانی: نظارت کامل بر مناطق نبطیه و اقلیم‌التفاح.
• اتصالات نظامی: پیوند با سایر مواضع استراتژیک در جنوب لبنان.

ارتش اسرائیل مدعی شده است که با استفاده از ۱۱۰۰ تن مواد منفجره، زیرساخت‌های نظامی و مسیرهای تونلی در این منطقه را منهدم کرده که منجر به لرزش‌های زمین‌شناختی در منطقه شده است.

عقب‌نشینی تاکتیکی یا شکست راهبردی؟

در حالی که اسرائیل این اقدام را تثبیت امنیت خود در جنوب لبنان می‌داند، حزب‌الله معتقد است عقب‌نشینی از این موضع، یک تصمیم مبتنی بر ارزیابی هزینه-فایده بوده است. مقامات این گروه تأکید دارند که حتی با وجود نظارت شدید هوایی اسرائیل، نیروهای آن‌ها در مواضع خود ایستادگی کرده‌اند.

"تصمیم نهایی برای عقب‌نشینی، ناشی از نادیده گرفتن اهمیت استراتژیک نبود، بلکه حاصل محاسبات دقیق نظامی بود."

پرسش اصلی اکنون این است که آیا اسرائیل می‌تواند از این موقعیت به عنوان سکویی برای نفوذ به شمال رودخانه لیتانی استفاده کند یا حزب‌الله همچنان می‌تواند با حفظ شبکه زیرزمینی خود، تهدیدات را مدیریت کند. در حال حاضر، درگیری‌ها در اطراف نبطیه همچنان با حملات متقابل ادامه دارد.

در نهایت، از دست دادن علی‌الطاهر می‌تواند نقطه آغازین دور جدیدی از درگیری‌ها یا تغییر در ساختار امنیتی جنوب لبنان باشد که تأثیرات آن در مذاکرات آتی میان لبنان و اسرائیل مشخص خواهد شد.