افزایش چهار برابری ظرفیت تولید بذور گواهی شده در ایران

موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر با دستاوردهای جدید خود، گام بلندی در جهت تامین امنیت غذایی و خودکفایی در حوزه تولید بذر برداشته است. بر اساس آمارهای منتشر شده، ظرفیت تولید بذور گواهی شده در ایران اکنون به چهار برابر نیاز کل کشور رسیده است.

تحول در تولید بذر و تسلط بر بازار غلات

محمد زمانیان، رئیس این موسسه، در گردهمایی سالانه برنامه‌ریزی غلات آبی در کرج اعلام کرد که این مجموعه به خودکفایی کامل در تولید هسته‌های اولیه بذر دست یافته است. او با اشاره به نقش حیاتی بذور گواهی شده در کشاورزی، افزود که ارقام تولیدی این موسسه، ۹۵ درصد از سطح زیر کشت گندم و ۸۵ درصد از سطح زیر کشت جو در ایران را پوشش می‌دهند.

این ضریب نفوذ بالا نشان‌دهنده بلوغ دانش فنی در بخش کشاورزی است. بخش غلات با معرفی ۲۲۱ رقم جدید، توانسته است نیمی از کل ارقام معرفی‌شده توسط این موسسه را به خود اختصاص دهد.

مبارزه با خشکی و مدیریت منابع آب

یکی از دستاوردهای کلیدی در توسعه بذور گواهی شده، تمرکز بر تنوع‌بخشی به ویژگی‌های مقاومتی ارقام است. این رویکرد منجر به معرفی ۴۹ رقم مقاوم به تنش‌های محیطی شده است که شامل موارد زیر می‌باشد:

• ۲۲ رقم گندم مقاوم به خشکی و شوری
• ۸ رقم جو مقاوم به شرایط محیطی
• ۴ رقم تریتیکاله با قابلیت تحمل تنش

استفاده از این ارقام نوین، علاوه بر افزایش تاب‌آوری محصولات، منجر به صرفه‌جویی چشمگیر در منابع آبی شده است. برآوردهای موجود نشان می‌دهد که بهره‌گیری از این فناوری‌ها سالانه بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ میلیون مترمکعب در مصرف آب صرفه‌جویی می‌کند.

رشد اقتصادی و انتقال فناوری به بخش خصوصی

توسعه در حوزه بذور گواهی شده تنها محدود به تولید نیست، بلکه جنبه‌های اقتصادی نیز رشد قابل توجهی داشته است. درآمد حاصل از حق امتیاز (رویالتی) ارقام از سال ۱۳۹۳ تاکنون، رشد ۵۰ برابری را تجربه کرده است.

این آمار نشان‌دهنده استقبال گسترده بخش خصوصی از دستاوردهای دانش‌بنیان در حوزه تولید بذر است.

چشم‌انداز آینده و مقابله با تغییر اقلیم

در مسیر مقابله با چالش‌هایی نظیر تغییر اقلیم و بیماری‌های نوظهور مانند زنگ زرد، موسسه بر استفاده از فناوری‌های نوین تاکید دارد. تولید سالانه بیش از ۲ هزار لاین اصلاحی و به‌کارگیری نشانگرهای مولکولی برای شناسایی ژن‌های مقاوم، از اولویت‌های راهبردی این مجموعه در سال‌های آتی خواهد بود.

در نهایت، تمرکز بر تولید بذور گواهی شده با کیفیت بالا و مقاوم به تنش، تضمین‌کننده پایداری تولید محصولات استراتژیک و امنیت غذایی ملی در شرایط تغییرات اقلیمی خواهد بود.