پرداخت ۱۶ هزار میلیارد تومان غرامت کشاورزان و ضرورت بیمه جنگ

صندوق بیمه کشاورزی در سال ۱۴۰۴ با پرداخت رقم بی‌سابقه ۱۶ هزار میلیارد تومان غرامت، تلاش خود را برای مدیریت بحران‌های اقلیمی افزایش داد؛ اما با توجه به تنش‌های منطقه‌ای، موضوع بیمه جنگ اکنون به عنوان یک ضرورت حیاتی در دستور کار قرار گرفته است.

جزئیات پرداخت غرامت‌ها و عملکرد صندوق بیمه کشاورزی

طبق گزارش‌های رسمی، عملکرد صندوق بیمه کشاورزی در سال ۱۴۰۴ نشان‌دهنده جهش قابل توجه در میزان جبران خسارت‌ها است. در حالی که میزان غرامت پرداختی در سال ۱۴۰۳ حدود ۶.۵ هزار میلیارد تومان بود، این رقم در سال گذشته به بیش از ۱۵ هزار میلیارد تومان رسید.

بخش عمده‌ای از این مبالک، یعنی حدود ۹.۵ هزار میلیارد تومان، صرف جبران خسارت‌های وارد شده به محصول گندم، به‌ویژه در مناطق دیم، شده است. همچنین در این بازه زمانی، حدود ۲.۲ میلیون بیمه‌نامه صادر شده که ۳۵ درصد آن‌ها مشمول دریافت غرامت شده‌اند.

ضرورت ایجاد پوشش بیمه جنگ در شرایط تنش‌های منطقه‌ای

با افزایش ریسک‌های ناشی از درگیری‌های منطقه‌ای، بیمه جنگ به یکی از چالش‌های اصلی پیش روی سیاست‌گذاران تبدیل شده است. در حال حاضر، چارچوب‌های فعلی صندوق تنها خطرات طبیعی مانند سیل، خشکسالی، تگرگ و آفات را پوشش می‌دهند و حوادث ناشی از جنگ خارج از این لیست قرار دارد.

"پیشنهاد پوشش حوادث ناشی از جنگ به سازمان برنامه و بودجه ارائه شده است، اما اجرای آن منوط به تأمین منابع مالی مشخص و تصویب سازوکارهای حقوقی جدید است."

ریسک جنگ با سایر حوادث متفاوت است؛ زیرا می‌تواند در بازه‌ای بسیار کوتاه، زیرساخت‌ها، ماشین‌آلات و زنجیره تولید را به‌طور هم‌زمان از کار بیندازد. از این رو، صرف افزایش پرتفوی بیمه‌ای برای پوشش این خطر کافی نیست و نیازمند تضمین مالی مستقیم از سوی دولت است.

حمایت دولت از بیمه گندم و چشم‌انداز آینده

در راستای حمایت از امنیت غذایی، دولت در سال ۱۴۰۴ حق بیمه پایه برای حدود ۶.۵ میلیون هکتار مزارع گندم را به‌طور کامل تأمین کرد. این طرح که تحت عنوان بیمه فراگیر شناخته می‌شود، امکان خرید پوشش‌های ارتقایی با سقف تعهد تا ۳۵ میلیون تومان در هر هکتار را نیز فراهم آورده است.

برنامه‌ریزی‌ها بر این است که این الگوی موفق در سال آینده برای ۱۷ محصول استراتژیک دیگر از جمله جو، برنج، ذرت و حبوبات نیز پیاده‌سازی شود تا ضریب نفوذ بیمه در بخش کشاورزی افزایش یابد.

نتیجه‌گیری

اگرچه صندوق بیمه کشاورزی با پرداخت مبالغ هنگفت به مدیریت ریسک‌های اقلیمی کمک کرده است، اما ایجاد پوشش بیمه جنگ همچنان در مرحله پیشنهاد باقی مانده است. تا زمان تصویب منابع مالی و سازوکارهای قانونی، کشاورزان باید بدانند که پوشش‌های فعلی شامل حوادث ناشی از جنگ نمی‌شود.