مذاکرات ژنو؛ آزمونی سرنوشت‌ساز برای پیمان صلح رواندا و جمهوری کنگو

مذاکرات ژنو در آستانه آزمونی دشوار برای پیمان صلح میان رواندا و جمهوری دموکراتیک کنگو قرار دارد؛ دیداری که در میان تداوم درگیری‌های خونین در شرق این کشور برگزار می‌شود.

مقامات رسمی از جمهوری دموکراتیک کنگو و رواندا قرار است در روزهای ۱۶ و ۱۷ سپتامبر در ژنو گرد هم بیایند تا بر سر نحوه اجرای توافقات واشینگتن که در سال ۲۰۲۵ منعقد شده بود، گفتگو کنند.

نقش میانجی‌ها و اهداف مکانیسم امنیتی

این نشست دو روزه توسط مکانیسم هماهنگی امنیتی مشترک (JSCM) برگزار می‌شود. این نهاد با هدف نظارت و هماهنگی دقیق بر تعهدات امنیتی طرفین ایجاد شده است.

در این نشست، نمایندگان دو کشور با حضور میانجی‌های بین‌المللی از جمله:

• ایالات متحده آمریکا
• دولت قطر
• جمهوری توگو
• کمیسیون اتحادیه آفریقا

به بحث و تبادل نظر خواهند پرداخت تا مسیر صلح در منطقه مشخص شود.

چالش‌های اصلی در اجرای توافقات واشینگتن

علیرغم امضای توافقات واشینگتن برای صلح و رفاه، واقعیت‌های میدانی نشان‌دهنده شکاف‌های عمیق است. محورهای اصلی بحث در مذاکرات ژنو شامل موارد زیر است:

در حالی که کینشاسا مدعی است در حال پیشبرد طرح خلع سلاح است، کیگالی با رد این ادعاها، بر ضرورت حفظ امنیت مرزی خود تأکید دارد.

بحران گروه‌های مسلح و ناامنی در شرق کنگو

گزارش‌ها حاکی از آن است که درگیری‌های میان نیروهای مسلح کنگو (FARDC) و گروه مسلح M23 در استان‌های کیوو همچنان ادامه دارد. اگرچه M23 مستقیماً طرف توافق واشینگتن نیست، اما نقش کلیدی در پایداری یا فروپاشی صلح ایفا می‌کند.

«توافقات واشینگتن بر تعهد طرفین برای تحقق چشم‌انداز یکپارچگی اقتصادی و امنیت منطقه‌ای تأکید دارد، اما واقعیت‌های میدانی بسیار پیچیده‌تر است.»

تنش‌ها بر سر فعالیت گروه FDLR که ریشه در وقایع سال ۱۹۹۴ دارد، همچنان یکی از بزرگترین موانع در مسیر مذاکرات ژنو و ثبات منطقه محسوب می‌شود.

در نهایت، موفقیت این نشست‌ها تعیین خواهد کرد که آیا دیپلماسی بین‌المللی می‌تواند بر قدرت گروه‌های مسلح و اختلافات دیرینه میان کینشاسا و کیگالی غلبه کند یا خیر.