درخواست از رئیس‌جمهور برای نجات فوری حریم تخت‌جمشید از سوداگری زمین

خطر سوداگری زمین در محدوده مرودشت

گزارش‌های اخیر مبنی بر طرح الحاق بخشی از حریم تخت‌جمشید (درجه ۲) به محدوده شهری مرودشت، موجی از نگرانی را در میان متخصصان ایجاد کرده است. طبق این گزارش، طرح کاربری شهری برای حدود ۱۶۰ هکتار از این منطقه در حال بررسی است که می‌تواند مسیر توسعه شهری را به سمت تپه‌های باستانی فیروزی و پهنه تاریخی پارسه سوق دهد.

با افزایش ارزش اقتصادی اراضی در این مناطق، احتمال تشدید سوداگری زمین و فشارهای اقتصادی بر این میراث جهانی افزایش می‌یابد. اگرچه مدیرکل میراث فرهنگی فارس اعلام کرده که این طرح در مرحله بازنگری است، اما تناقض میان مصوبات و اظهارات مسئولان، ضرورت شفاف‌سازی را دوچندان کرده است.

درخواست‌های کلیدی جامعه علمی از ریاست‌جمهوری

جامعه باستان‌شناسی در نامه خود، مجموعه‌ای از اقدامات اضطراری را برای مقابله با تخریب آثار تاریخی پیشنهاد داده است:

• تشکیل کارگروه ملی و تخصصی با حضور باستان‌شناسان و حقوق‌دانان تحت نظارت مستقیم رئیس‌جمهور.
• توقف فوری هرگونه تغییر کاربری یا اقدام اجرایی در محدوده حریم تخت‌جمشید تا زمان روشن شدن وضعیت حقوقی.
• بررسی جدی تعارض منافع و نقش سوداگری زمین در پروژه‌های عمرانی واقع در حریم آثار.
• تقویت یگان حفاظت میراث فرهنگی از نظر نیروی انسانی و تجهیزات برای مقابله با قاچاق اشیا.
• تخصیص بودجه اضطراری و پایدار برای مرمت بناهای در معرض خطر بر اساس اولویت‌های علمی.

تخت‌جمشید؛ فراتر از یک قطعه زمین

"میراث فرهنگی نه حیاط خلوت سیاسی است و نه منبع درآمد کوتاه‌مدت؛ بلکه بخشی از هویت ملی و سرمایه بین‌نسلی ایران است. هر تصمیمی که منافع مقطعی را بر حفاظت از آثار مقدم بداند، تیشه به ریشه هویت ما می‌زند."

حریم درجه ۲ تخت‌جمشید شامل حدود ۱۷ هزار هکتار وسعت است که علاوه بر دو شهر تاریخی، ۱۱۰ اثر مهم دیگر در دشت مرودشت را نیز در بر می‌گیرد. متخصصان معتقدند حفاظت از این مجموعه، تضمینی برای حفظ هزاران محوطه باستانی کمتر شناخته‌شده در سراسر کشور خواهد بود.

نتیجه‌گیری

در نهایت، جامعه باستان‌شناسی تأکید دارد که مسئله تنها مربوط به یک محوطه باستانی نیست، بلکه بحث بر سر حفاظت از هویت ملی است. انتظار می‌رود دولت با نگاهی فراتر از مدیریت گردشگری، این موضوع را به عنوان یک مسئله ملی در دستور کار قرار دهد.