هشدار سازمان جهانی هواشناسی: ذخایر حیاتی آب جهان رو به پایان است

سازمان جهانی هواشناسی در گزارش جدید خود با اعلام وضعیت بحرانی منابع آبی، هشدار داد که سرعت مصرف ذخایر حیاتی آب در سطح جهان به شدت افزایش یافته و امنیت آبی مناطق وسیعی از کره زمین با تهدید جدی مواجه است.

بحران ذخایر آب و تغییر وضعیت اقلیمی

طبق گزارش منتشر شده، سال ۲۰۲۵ به عنوان یکی از خشک‌ترین سال‌های سه دهه اخیر شناسایی شده است. سلسته سائولو، دبیرکل این سازمان، تأکید کرد که روند نزولی ذخیره‌سازی آب‌های زمینی از سال‌های ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۶ آغاز شده و اکنون به یک روند پایدار و دهه‌ای تبدیل گشته است.

آنچه پیش‌تر به عنوان پدیده‌های غیرعادی شناخته می‌شد، اکنون در حال تبدیل شدن به وضعیت عادی جدید در چرخه طبیعت است. این تغییر الگوی اقلیمی، مدیریت منابع آب را برای آینده‌ای نامعلوم با چالش‌های بی‌سابقه روبرو کرده است.

وضعیت بحرانی رودخانه‌ها و حوضه‌های آبریز

بررسی‌های تخصصی نشان می‌دهد که در سال ۲۰۲۵، حدود ۳۶ درصد از حوضه‌های آبریز جهان با کاهش شدید جریان مواجه بوده‌اند. این کمبود آب در مناطق مختلف جهان به شرح زیر است:

• اروپا: کاهش بی‌سابقه سطح آب در رودخانه‌های بزرگ رن و لوآر.
• آفریقا: کمبود شدید آب در رودخانه‌های حیاتی نیل و کنگو.
• سایر مناطق: بحران در آمریکای شمالی، بخش‌هایی از آمریکای جنوبی و آسیای مرکزی.

وین جنکینسون، مدیر بخش هیدرولوژی، خاطرنشان کرد که برای هفتمین سال متوالی، تعداد رودخانه‌هایی با وضعیت نرمال به کمترین میزان خود یعنی بین ۳۴ تا ۳۸ درصد رسیده است.

کاهش ذخایر یخ و افزایش سطح دریاها

ذوب شدن یخچال‌های طبیعی، یکی از پیامدهای فاجعه‌بار تغییرات اقلیمی در سال‌های اخیر بوده است. آمارها نشان می‌دهند که در سال ۲۰۲۵، حدود ۴۰۰ گیگاتن آب از توده‌های یخی جهان ذوب شده است.

این حجم از آب از دست رفته، معادل یک‌سوم کل برداشت سالانه آب شیرین جهان است که می‌تواند ۵۶۰ میلیون استخر المپیک را پر کند.

پیامدهای انسانی و حوادث اقلیمی

شدت و بسامد رویدادهای حدی آب‌وهوایی نیز رو به افزایش است. در حالی که برخی مناطق مانند جنوب شرق آسیا با سیل و طوفان‌های حاره‌ای مواجه شدند که منجر به تلفات جانی سنگین شد، مناطق دیگر از جمله خاورمیانه، مدیترانه و شاخ آفریقا با خشکسالی‌های بسیار شدید دست و پنجه نرم می‌کنند.

در نهایت، گزارش سازمان جهانی هواشناسی نشان‌دهنده یک واقعیت تلخ است: جهان در حال مصرف کردن ذخایر استراتژیک خود است و نیاز به بازنگری فوری در مدیریت منابع آب جهانی بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود.