تغییرات اقلیمی؛ عامل اصلی سیل‌های مرگبار و فروپاشی یخچال‌های نپال

دانشمندان با انتشار گزارش‌های جدید تأکید کرده‌اند که تغییرات اقلیمی نقش محوری در وقوع سیل‌های مرگبار و فروپاشی یخچال‌های کوهستانی در نپال و تبت داشته است؛ فاجعه‌ای که تاکنون منجر به کشته شدن بیش از ۱۴۰۰ نفر و مفقود شدن هزاران تن دیگر شده است.

ریشه‌های علمی فاجعه: بحرانی ترکیبی

محققان گروه جهانی انتساب آب و هوا (WWA) در گزارش خود اعلام کردند که این حادثه ناشی از یک پدیده جوی واحد نبوده، بلکه یک «بحران ترکیبی» است. این وضعیت حاصل ترکیب عواملی نظیر گرمایش طولانی‌مدت، عقب‌نشینی یخچال‌ها، ذوب شدن پرمافراست و ناپایداری‌های زمین‌شناختی است.

در تاریخ ۲۶ اوت، بخش عظیمی از سنگ‌ها و یخ‌های کوه لانگ‌تانگ لیرونگ از هم گسیخت و با ایجاد سیلاب‌های عظیم حاوی یخ و آوار، جوامع محلی و زیرساخت‌های حیاتی را در مسیر خود در هم کوبید.

تأثیر گرمایش بر پایداری کوهستان‌ها

گزارش مذکور اشاره می‌کند که گرمایش مداوس باعث بالا رفتن خط انجماد در ارتفاعات هیمالیا شده است. این پدیده باعث می‌شود یخ‌ها و لایه‌های پرمافراست در عمق سنگ‌ها در معرض دماهای بالاتر و طولانی‌تر قرار گیرند که در نهایت منجر به تضعیف شیب کوه‌ها می‌شود.

"منطقه در حال تجربه تغییرات بنیادین و برگشت‌ناپذیری است که پایداری کوهستان را به خطر انداخته است." — والتر ایمرزل، هیدرولوژیست کوهستان

بررسی‌ها نشان می‌دهد که ماه‌های جولای و اوت در این منطقه، گرم‌ترین ماه‌های ثبت‌شده با دمایی حدود ۵ درجه سانتی‌گراد بالاتر از میانگین بوده‌اند.

آمار تلفات و هزینه‌های سنگین بازسازی

آمار رسمی منتشر شده نشان‌دهنده ابعاد هولناک این فاجعه در دو کشور نپال و چین است:

علاوه بر خسارات انسانی، دولت نپال برآورد کرده است که هزینه بازسازی زیرساخت‌های تخریب شده بالغ بر ۴.۷۸ میلیارد دلار خواهد بود. این در حالی است که نپال سهم بسیار ناچیزی در انتشار گازهای گلخانه‌ای جهانی دارد.

نتیجه‌گیری

حادثه اخیر نپال، بحث‌های مربوط به عدالت اقلیمی و مسئولیت کشورهای صنعتی را بیش از پیش داغ کرده است. تغییرات اقلیمی اکنون نه تنها یک تهدید محیط‌زیستی، بلکه یک بحران انسانی و اقتصادی عظیم برای کشورهای در حال توسعه محسوب می‌شود.