کشف فسیل ۹ میلیون ساله در بیابان آتاکاما؛ نشانه‌ای از وجود رودخانه‌ها در خشک‌ترین نقطه زمین

کشف یک دندان فسیل‌شده در قلب بیابان آتاکاما، دیدگاه دانشمندان را درباره تاریخچه اقلیمی این منطقه تغییر داده است. این یافته باستانی نشان می‌دهد که خشک‌ترین نقطه زمین در گذشته، محیطی بسیار متفاوت و سرشار از منابع آبی بوده است.

راز نهفته در دندان یک جونده باستانی

پژوهشگران موفق به یافتن دندانی کوچک شده‌اند که قدمت آن به حدود ۹ میلیون سال پیش بازمی‌گردد. این فسیل متعلق به یکی از اجداد باستانی کپی‌باراها (برگچه‌خوارها) است؛ جانورانی که امروزه به عنوان بزرگ‌ترین جوندگان جهان شناخته می‌شوند.

از آنجایی که کپی‌باراها موجوداتی نیمه‌آبزی هستند و همواره در نزدیکی رودخانه‌ها، تالاب‌ها و منابع آبی زندگی می‌کنند، حضور آن‌ها در منطقه آتاکاما گواهی بر شرایط محیطی متفاوت در دوران میوسن است.

تغییرات اقلیمی در بیابان آتاکاما

بیابان آتاکاما در شیلی امروز به دلیل نبود بارندگی و شرایط بسیار سخت، یکی از خشن‌ترین محیط‌های طبیعی جهان به شمار می‌رود. با این حال، تحلیل‌های انجام شده بر روی این فسیل نشان می‌دهد که:

• وجود پوشش گیاهی: برای تأمین غذای این جوندگان، گیاهان کافی در منطقه وجود داشته است.
• منابع آبی: وجود رودخانه‌ها یا تالاب‌هایی برای حمایت از حیات این گونه ضروری بوده است.
• تغییرات زمین‌شناسی: عوامل جغرافیایی مانند رشته‌کوه آند و جریان‌های اقیانوسی، به مرور زمان شرایط را به سمت خشکی مفرط سوق داده‌اند.

تحلیل ساختاری فسیل

اگرچه تنها یک دندان کشف شده است، اما ویژگی‌های ساختاری آن اطلاعات ارزشمندی را درباره نوع تغذیه و سبک زندگی این گروه از جوندگان بزرگ (Hydrochoerinae) ارائه می‌دهد. دندان‌ها به دلیل مقاومت بالا در برابر فرسایش، بهترین ابزار برای بازسازی محیط‌های زیستی قدیمی هستند.

این یافته‌ها نشان می‌دهند که حتی خشک‌ترین نقاط زمین نیز در طول میلیون‌ها سال، چرخه‌های تغییرات اقلیمی و محیطی متعددی را پشت سر گذاشته‌اند.

در نهایت، این کشف علمی با هدف انتشار در ژورنال معتبر Nature's Scientific Reports، دریچه‌ای جدید به سوی درک تحولات زمین‌شناختی و تغییرات آب‌وهوایی در مقیاس‌های زمانی بسیار طولانی می‌گشاید.