نقش ترکیه در حمایت از عربستان؛ از توان فنی تا میانجی‌گری با ایران

تحلیل‌های جدید نشان می‌دهد که نقش ترکیه در حمایت از عربستان سعودی در برابر تهدیدات نیروهای انصارالله، بیش از آنکه نظامی و مستقیم باشد، ماهیتی دفاعی، فنی و دیپلماتیک خواهد داشت.

ماهیت حمایت‌های فنی آنکارا از ریاض

اسماعیل نعمان تلجی، استاد دانشگاه ابن خلدون، در تحلیل خود از گزارش الجزیره، معتقد است که مشارکت ترکیه در امنیت منطقه از طریق ظرفیت‌های تکنولوژیک خود صورت می‌گیرد. با توجه به اظهارات هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، نیازهای نظامی عربستان در حوزه‌های تخصصی برجسته است.

نقاط قوت استراتژیک ترکیه که می‌تواند به ریاض کمک کند، شامل موارد زیر است:

• ارتقای سامانه‌های پدافند هوایی
• تکنولوژی‌های مقابله با پهپادها
• توانمندی‌های جنگ الکترونیک و رادار
• نظارت هوشمند و امنیت دریایی

میانجی‌گری ترکیه و برتری دیپلماتیک بر واشینگتن

یکی از مهم‌ترین ابزارهای آنکارا در مدیریت تنش‌های منطقه‌ای، برخورداری از کانال‌های ارتباطی فعال با تهران و سایر بازیگران کلیدی است. تلجی تأکید می‌کند که این شبکه‌ی ارتباطی، مزیتی است که ایالات متحده آمریکا در حال حاضر فاقد آن است.

"ترکیه می‌تواند از مسیرهای دیپلماتیک خود برای کاهش تنش‌ها استفاده کند، مسیری که برای واشینگتن در حال حاضر بسته است."

سابقه هاکان فیدان در میانجی‌گری بین طرف‌های درگیر، پتانسیل ترکیه را برای ایفای نقش تنش‌زدا در منطقه افزایش داده است.

چالش‌های اجرایی ائتلاف دفاعی مکه

در حالی که ماه گذشته ائتلاف دفاعی مکه میان عربستان، ترکیه و پاکستان امضا شد، فعال‌سازی عملیاتی این پیمان با موانع حقوقی و سیاسی روبروست. طبق این توافق، هرگونه حمله به یکی از اعضا، حمله به کل ائتلاف محسوب می‌شود.

با این حال، تحقق این هدف مستلزم مراحل زیر است:

1. تصویب رسمی در پارلمان ترکیه
2. تأیید قانونی در پارلمان پاکستان
3. هماهنگی عملیاتی در شرایط پیچیده منطقه‌ای

بنابراین، اگرچه نقش ترکیه در حمایت از عربستان در چارچوب این پیمان از نظر تئوری ممکن است، اما در مرحله اجرا با پیچیدگی‌های بسیار زیادی همراه خواهد بود.

در نهایت، می‌توان گفت ترکیه با تکیه بر توان دفاعی و دیپلماتیک خود، تلاش می‌کند تعادلی میان حمایت از متحدان منطقه‌ای و حفظ کانال‌های گفتگو با بازیگران رقیب ایجاد کند.