واگرایی در بازار سهام؛ ۴۵ درصد از سهام S&P 500 برخلاف شاخص حرکت می‌کنند

در حالی که شاخص‌های اصلی بازار سهام ایالات متحده در نزدیکی سطوح تاریخی خود قرار دارند، تحلیل‌های جدید نشان‌دهنده یک واگرایی نگران‌کننده در میان شرکت‌های عضو S&P 500 است. داده‌های اخیر حاکی از آن است که بخش بزرگی از سهام بازار، برخلاف روند کلی شاخص، عملکردی منفی داشته‌اند.

واگرایی شدید در شاخص S&P 500

طبق گزارش‌های منتشر شده از سوی موسسه Goldman Sachs، تقریباً ۴۵ درصد از سهام موجود در شاخص S&P 500 دارای «بتا»ی منفی در بازه زمانی سه ماهه اخیر هستند. این بدان معناست که حرکت این سهام دقیقاً در جهت مخالف حرکت شاخص اصلی بوده است.

این پدیده که با عنوان بتا منفی شناخته می‌شود، نشان‌دهنده عدم هم‌بستگی میان بخش وسیعی از بازار و شاخص کل است. در واقع، رشد شاخص تنها به دلیل عملکرد خیره‌کننده تعداد محدودی از شرکت‌های بزرگ است، در حالی که اکثر شرکت‌ها در حال افت یا رکود هستند.

نقش هوش مصنوعی و تمرکز بازار

استراتژیست‌های بازار معتقدند دلیل اصلی این شکاف عمیق، تمرکز بیش از حد سرمایه در شرکت‌های بزرگ فناوری است. شرکت‌هایی که در حوزه هوش مصنوعی (AI) فعالیت می‌کنند، مانند سازندگان نیمه‌هادی‌ها و زیرساخت‌های سخت‌افزاری، بخش اعظم سود بازار را به خود اختصاص داده‌اند.

«تنها چند نام بزرگ در حوزه شرکت‌های با ارزش بازار بالا (Mega-cap) کافی است تا شاخص را بالا نگه دارند، حتی اگر بسیاری از سهام کوچک‌تر عملکرد ضعیفی داشته باشند.»

این وضعیت باعث شده است که سیگنال‌های دریافتی از بازدهی شاخص، واقعیت وضعیت اقتصاد کلان را به درستی منعکس نکند؛ زیرا بسیاری از کسب‌وکارهای سالم اما غیرمرتبط با موج هوش مصنوعی، در حال عقب ماندن از بازار هستند.

بخش انرژی و شباهت به حباب دات‌کام

علاوه بر حوزه فناوری، بخش انرژی نیز یکی از عوامل اصلی ایجاد بتا منفی است. افزایش قیمت نفت باعث شده تا سهام شرکت‌های انرژی در جهت مخالف روند کلی بازار حرکت کنند. تحلیلگران این بخش را به عنوان یک پوشش ریسک در برابر فشارهای ژئوپلیتیک توصیف کرده‌اند.

برخی کارشناسان هشدار می‌دهند که این شرایط، شباهت‌های ساختاری با دوران حباب دات‌کام در سال ۱۹۹۹ دارد؛ زمانی که تعداد شرکت‌های در حال ثبت رکورد جدید بسیار کمتر از شرکت‌های در حال سقوط بود. با این حال، برخی دیگر معتقدند تفاوت اصلی در این است که شرکت‌های فناوری فعلی، برخلاف دوران دات‌کام، دارای جریان‌های درآمدی پایدار و محصولات ملموس هستند.

نتیجه‌گیری: بازار فعلی با یک شکاف عمیق میان شرکت‌های پیشرو در حوزه هوش مصنوعی و سایر بخش‌ها روبروست. این عدم هم‌بستگی نشان می‌دهد که شاخص‌های کل، تنها بازتابی از عملکرد گروه کوچکی از شرکت‌های غول‌آسا هستند و تحلیلگران باید با دقت بیشتری به رفتار تک‌تک دارایی‌ها توجه کنند.