شکاف در G20 بر سر طرح آمریکا برای مهار ظرفیت مازاد صنعتی

اختلاف‌نظر گسترده میان کشورهای عضو گروه بیست (G20) بر سر طرح پیشنهادی ایالات متحده برای مهار ظرفیت مازاد صنعتی، شکاف‌های عمیق اقتصادی و سیاسی را در میان قدرت‌های جهانی آشکار کرد.

تنش در نشست وزرای تجارت گروه بیست

گزارش‌ها حاکی از آن است که تعدادی از وزرای تجارت در نشست اخیر G20، با پیشنهاد رهبری آمریکا مبنی بر ایجاد یک چارچوب همکاری برای مقابله با سیاست‌های اقتصادی غیربازاری و ظرفیت مازاد صنعتی مخالفت کردند. اگرچه دفتر نماینده تجاری ایالات متحده اعلام کرد که اکثر اعضا از پیش‌نویس بیانیه حمایت کرده‌اند، اما برخی کشورها به شدت با ایجاد هرگونه سازوکار همکاری مشترک در این زمینه مخالفت کردند.

در حالی که واشینگتن ریاست سال جاری این گروه را بر عهده دارد، نام کشورهایی که با این پیشنهاد مخالفت کرده‌اند فاش نشده است. با این حال، پیشینه مخالفت‌های چین در نشست‌های مالی قبلی، نشان‌دهنده تقابل‌های ساختاری میان این دو قدرت بزرگ است.

تقابل واشینگتن و پکن بر سر سیاست‌های صنعتی

پکن همواره اتهامات ایالات متحده مبنی بر اینکه یارانه‌های صنعتی این کشور باعث ایجاد ظرفیت مازاد صنعتی شده است را رد کرده است. مقامات چینی معتقدند که کشورهای غربی از این موضوع به عنوان پوششی برای توجیه اقدامات حمایت‌گرایانه (Protectionist) و ایجاد موانع تجاری جدید استفاده می‌کنند.

"چین معتقد است که اتهامات مربوط به ظرفیت مازاد، ابزاری برای اعمال سیاست‌های حمایتی توسط کشورهای غربی است."

این تنش در زمانی شدت می‌یابد که دفتر نماینده تجاری آمریکا (USTR) در حال انجام تحقیقاتی بر روی ۱۶ شریک تجاری است که نشانه‌هایی از ظرفیت مازاد در آن‌ها مشاهده شده؛ فرآیندی که می‌تواند منجر به وضع تعرفه‌های جدید در ماه‌های آینده شود.

محورهای دیگر در دستور کار تجاری جهانی

علاوه بر موضوع ظرفیت صنعتی، مسائل دیگری نیز در نشست مورد بحث قرار گرفتند:

• نیروی کار اجباری: تنها کشورهای مکزیک و آرژانتین از بیانیه پیشنهادی آمریکا برای حذف کالاهای تولید شده با نیروی کار اجباری از زنجیره تأمین جهانی حمایت کردند.
• امنیت غذایی: وزرای تجارت بر سر محکومیت استفاده از تجارت مواد غذایی به عنوان ابزار فشار اقتصادی یا سیاسی به توافق رسیدند.
• اصلاحات WTO: بحث‌هایی درباره تغییر در سیستم تعرفه‌ای «دولت با بیشترین امتیاز» (MFN) در سازمان تجارت جهانی انجام شد.

جمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، استدلال کرده است که سیستم فعلی توانایی کشورها را برای پاسخ متفاوت به اقتصادهایی که از سیاست‌های غیربازاری استفاده می‌کنند، محدود می‌کند.

نتیجه‌گیری نهایی

شکاف موجود در G20 نشان می‌دهد که توافق بر سر قواعد جدید تجارت جهانی، به‌ویژه در مواجهه با چالش‌هایی نظیر ظرفیت مازاد صنعتی و سیاست‌های حمایتی، همچنان بسیار دشوار و پیچیده خواهد بود.