استخراج رمزارز: خسارت 2.5 میلیارد دلاری به اقتصاد و بحران مصرف برق

فعالیت‌های غیرقانونی در حوزه استخراج رمزارز با سوءاستفاده از شبکه برق یارانه‌ای، سالانه خسارتی بالغ بر 2.5 میلیارد دلار به اقتصاد ملی وارد می‌کند. این پدیده علاوه بر ایجاد ناترازی شدید در شبکه انرژی، چالش‌های امنیتی و زیست‌محیطی جدی نیز به همراه داشته است.

ابعاد اقتصادی و شناسایی مراکز غیرمجاز

بر اساس گزارش‌های رسمی، از سال 1399 تاکنون، بیش از 300 هزار دستگاه ماینر غیرمجاز و حدود 17 هزار مرکز استخراج شناسایی شده‌اند. سودآوری بالای این فعالیت‌ها به دلیل قیمت پایین برق، انگیزه‌ای قوی برای فعالان ایجاد کرده است.

نکات کلیدی در حوزه خسارات اقتصادی:

• حاشیه سود ماهانه: هر دستگاه ماینر حدود 45 میلیون تومان سود خالص دارد.
• نیاز به سرمایه‌گذاری: جبران برق مصرفی این بخش نیازمند 10 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری است.
• سوءاستفاده از تعرفه‌ها: استفاده از برق کشاورزی و صنعتی به جای تعرفه صادراتی، عامل اصلی این سودهای غیرقانونی است.

چالش‌های شبکه برق و ناترازی انرژی

مدیرعامل شرکت توانیر در خصوص وضعیت شبکه برق اعلام کرد که بیش از 2 هزار مگاوات از ظرفیت برق کشور صرف فعالیت‌های استخراج رمزارز می‌شود. این میزان مصرف، معادل فعالیت بیش از دو نیروگاه اتمی است.

با وجود این چالش‌ها، طرح ملی «مهتاب» موفق شده است حدود 6 میلیارد کیلووات‌ساعت مصرف پنهان را شناسایی و تلفات شبکه را کاهش دهد.

خطرات امنیتی و حوادث ناشی از ماینرها

استخراج غیرمجاز تنها یک مسئله اقتصادی نیست؛ بلکه خطرات فیزیکی نیز دارد. دمای بالای دستگاه‌ها که می‌تواند به 80 درجه سانتی‌گراد برسد، منجر به بروز 50 مورد آتش‌سوزی در سال جاری شده است.

"خلأهای قانونی فعلی، بازدارندگی کافی ایجاد نکرده و در برخی موارد منجر به درگیری میان مأموران قضایی و فعالان این حوزه شده است."

همچنین، استفاده از برق کشاورزی و صنعتی برای این فعالیت‌ها، باعث شده تا بخشی از منابع حیاتی کشور برای سود شخصی غارت شود.

نتیجه‌گیری

مقابله با استخراج رمزارز نیازمند اصلاح قوانین و افزایش بازدارندگی از طریق کنتورهای هوشمند و همکاری‌های بین‌بخشی است تا از هدررفت منابع انرژی و خسارات میلیاردی به اقتصاد ملی جلوگیری شود.