استخراج غیرمجاز رمزارز؛ خسارت ۲.۵ میلیارد دلاری به اقتصاد و بحران مصرف برق

استخراج غیرمجاز رمزارز به عنوان یکی از بزرگ‌ترین چالش‌های حوزه انرژی و اقتصاد ایران، سالانه خسارات سنگینی به زیرساخت‌های ملی وارد می‌کند. برآوردها نشان می‌دهد که غارت برق تولیدی توسط ماینرهای غیرقانونی، هزینه‌ای بالغ بر ۲.۵ میلیارد دلار در سال بر اقتصاد کشور تحمیل می‌کند.

خسارات اقتصادی و حجم دستگاه‌های ماینر شناسایی شده

علی‌رضا سلیمی، عضو هیئت رئیسه مجلس، با اشاره به ابعاد بحران اعلام کرد که از سال ۱۳۹۹ تاکنون، بیش از ۳۰۰ هزار دستگاه ماینر غیرمجاز و ۱۷ هزار مرکز استخراج غیرقانونی شناسایی شده‌اند. وی تأکید کرد که سودآوری بالای این فعالیت‌ها، حاشیه سود ماهانه حدود ۴۵ میلیون تومانی برای هر دستگاه را فراهم کرده که موجب تمایل حتی برخی صنعتگران به این حوزه شده است.

«اگر برای تأمین برق مصرفی این بخش سرمایه‌گذاری می‌شد، به حدود ۱۰ میلیارد دلار نیاز بود که نبود آن آسیب جدی به اقتصاد وارد می‌کند.»

به دلیل خلأهای قانونی، برخورد با این مراکز با چالش‌های جدی همراه است و حتی در برخی موارد، درگیری میان مأموران قضایی و فعالان این حوزه رخ داده است.

وضعیت شبکه برق و نقش ماینرها در ناترازی انرژی

محمد الله‌داد، مدیرعامل شرکت توانیر، در تحلیل وضعیت شبکه برق کشور، مصرف برق توسط ماینرها را بسیار قابل توجه توصیف کرد. طبق اظهارات وی، بیش از ۲ هزار مگاوات برق در کشور صرف فعالیت‌های استخراج رمزارز می‌شود که معادل فعالیت بیش از دو نیروگاه اتمی است.

آمار و ارقام کلیدی حوزه برق و رمزارز

وی افزود که اختلاف فاحش تعرفه‌ها، از جمله تعرفه برق کشاورزی (کمتر از ۰.۲ سنت) نسبت به برق صادراتی (۱۰ سنت)، زمینه اصلی سودجویی از استخراج غیرمجاز رمزارز را فراهم کرده است.

بهبود پایداری شبکه و توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر

علیرغم چالش‌های موجود، مدیرعامل توانیر از کاهش حدود ۱۰ هزار مگاواتی در ناترازی برق و بهبود ثبات فرکانس و ولتاژ شبکه خبر داد. همچنین با اجرای طرح ملی «مهتاب»، حدود ۶ میلیارد کیلووات‌ساعت مصرف برق شناسایی شده که بخشی از آن مربوط به فعالیت‌های غیرقانونی بوده است.

در بخش انرژی‌های پاک نیز، ظرفیت انرژی خورشیدی کشور از مرز ۶ هزار مگاوات عبور کرده و تلاش‌ها برای افزایش تعداد کنتورهای هوشمند به ۹ میلیون دستگاه تا پایان سال جاری در جریان است.

نتیجه‌گیری: مقابله با استخراج غیرمجاز رمزارز نیازمند اصلاح قوانین و افزایش بازدارندگی است تا از هدررفت منابع ارزشمند انرژی و خسارات میلیاردی به اقتصاد ملی جلوگیری شود.