انتخاب رشته و بازار کار؛ چرا ۶۰ درصد فارغ‌التحصیلان پشیمان هستند؟

بر اساس داده‌های منتشر شده از بیش از ۱۰۰ هزار نظرسنجی، انتخاب رشته و دانشگاه در ایران با چالش‌های جدی روبرو است؛ چرا که بخش بزرگی از فارغ‌التحصیلان پس از ورود به دنیای حرفه‌ای، از تصمیمات گذشته خود پشیمان هستند.

چالش‌های دانشگاهی؛ فراتر از اعتبار نام دانشگاه

نتایج بررسی‌ها نشان می‌دهد که صرف داشتن نام معتبر برای یک دانشگاه، تضمین‌کننده رضایت دانشجویان نیست. در واقع، تجربه زیسته در محیط دانشگاهی فراتر از کیفیت دروس است.

• شبکه‌سازی ضعیف: ۵۵ درصد از پاسخ‌دهندگان، عدم شکل‌گیری ارتباطات موثر را عامل نارضایتی دانسته‌اند.
• امکانات و اساتید: ۳۸ درصد نیز از وضعیت رفاهی و سطح علمی کادر آموزشی گلایه دارند.
• کیفیت آموزشی: ۲۰ درصد از افراد نیز کیفیت دروس را عامل اصلی عدم رضایت عنوان کرده‌اند.

بازار کار؛ تعیین‌کننده اصلی رضایت شغلی

مهم‌ترین پیوند میان تحصیل و زندگی حرفه‌ای، در بازار کار نهفته است. داده‌ها تایید می‌کنند که عدم تطابق رشته تحصیلی با فرصت‌های شغلی، نرخ پشیمانی را به شدت افزایش می‌دهد.

طبق این گزارش، افرادی که مجبور به فعالیت در حوزه‌ای غیرمرتبط با تحصیلات خود شده‌اند، ۲.۵ برابر بیشتر از سایرین از انتخاب رشته خود پشیمان هستند. همچنین، ۵۷ درصد از ناراضیان، نبود فرصت‌های شغلی مناسب را عامل اصلی می‌دانند.

اگر فرصت انتخاب دوباره وجود داشت؟

در پاسخ به این پرسش که اگر روز نخست انتخاب رشته بازگردند، چه مسیری را برمی‌گزینند، تغییر اولویت‌ها به سمت رشته‌های کاربردی‌تر مشهود است. فناوری اطلاعات و کامپیوتر با سهم ۲۱ درصد، در صدر انتخاب‌های احتمالی قرار دارد.

پس از آن، رشته‌های مدیریت، بازرگانی و کسب‌وکار با ۱۱ درصد در رتبه بعدی قرار می‌گیرند که نشان‌دهنده نگاه واقع‌گرایانه فارغ‌التحصیلان به آینده شغلی و پتانسیل درآمدزایی است.

«تصمیم‌گیری درباره انتخاب رشته نباید تنها بر اساس رتبه یا علاقه اولیه باشد؛ بلکه شناخت دقیق بازار کار و پتانسیل درآمدی هر رشته، کلید موفقیت در آینده است.»

در نهایت، مشخص است که رضایت تحصیلی مستقیماً با نتایج اقتصادی و سطح درآمد در بازار کار گره خورده است. دانشجویان باید پیش از ورود به دانشگاه، تصویر دقیقی از مسیر شغلی خود ترسیم کنند.