شکست پروژه هسته‌ای آلمان نازی؛ چرا ساخت بمب اتمی برای هیتلر غیرممکن بود؟

تحقیقات جدید علمی نشان می‌دهد که تلاش‌های آلمان نازی برای دستیابی به سلاح اتمی در جریان جنگ جهانی دوم، از نظر فنی با شکستی قریب‌الوقوع روبرو بوده است. بر خلاف باورهای قدیمی، پروژه هسته‌ای این کشور حتی با تمرکز تمام منابع نیز احتمال موفقیت بسیار ناچیزی داشته است.

شکست پروژه رآکتور B8 و ادعاهای هایزنبرگ

در اواخر جنگ جهانی دوم، دانشمندانی همچون ورنر هایزنبرگ، برنده جایزه نوبل، بر روی پروژه‌ای موسوم به رآکتور B8 تمرکز داشتند. هایزنبرگ پیش‌تر در سال ۱۹۴۷ مدعی شده بود که پروژه تنها به دلیل کمبود اندک اورانیوم با عدم پایداری واکنش زنجیره‌ای مواجه شده است.

با این حال، مطالعه‌ای که به سرپرستی تیموتی کوث از دانشگاه مریلند انجام شده، این فرضیه را به چالش می‌کشد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که پروژه هسته‌ای آلمان نه تنها با کمبود جزئی، بلکه با کمبود بسیار شدیدی در مواد اولیه روبرو بوده است.

تحلیل نقص‌های فنی و کمبود مواد اولیه

بر اساس محاسبات دقیق انجام شده بر روی نمونه‌های باقی‌مانده از مکعب‌های اورانیوم، مشخص شد که برای رسیدن به وضعیت بحرانی و ایجاد واکنش خودپایدار، آلمان به مقادیر بسیار بیشتری از مواد نیاز داشت:

این کمبود مواد به دلیل نابودی کارخانه تولید آب سنگین در نروژ و پراکندگی ذخایر اورانیوم در میان رآکتورهای مختلف، غیرقابل جبران بوده است.

نتیجه‌گیری علمی از پروژه اورانیوم

پژوهش‌های منتشر شده در نشریه PNAS Nexus تأیید می‌کند که حتی با تغییر در طراحی رآکتور یا جایگزینی برخی مواد، ساخت بمب اتمی توسط آلمان در آن مقطع زمانی، از نظر علمی غیرممکن بوده است. این یافته‌ها به بازنگری در تاریخ علم و نقش دانشمندان در پروژه‌های نظامی جنگ جهانی کمک شایانی می‌کند.