سهم بازار از طلای مرکز مبادله؛ تنها ۲۰ درصد شمش‌ها وارد چرخه تولید می‌شوند

رئیس اتحادیه تولیدکنندگان طلا و جواهر هشدار داد که عدم شفافیت در زنجیره تأمین شمش باعث شده است تنها بخش کوچکی از طلای عرضه شده در مرکز مبادله، وارد چرخه تولید واقعی شود.

چالش‌های ساختاری در بازار طلا و جواهر

حجت شفائی، رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان طلا، جواهر، نقره و سنگ‌های قیمتی ایران، با اشاره به ظرفیت بالای این صنعت اعلام کرد که در حال حاضر بیش از ۱۰ هزار واحد تولیدی در کشور فعالیت می‌کنند. با این حال، تغییر الگوهای سرمایه‌گذاری از مصرف به سمت سرمایه‌گذاری، چالش‌های جدیدی را ایجاد کرده است.

او خاطرنشان کرد که از سال ۱۳۹۶ و با عرضه گسترده سکه توسط بانک مرکزی، تقاضا برای طلای آب‌شده به عنوان یک ابزار سرمایه‌ای به شدت افزایش یافته است. این تغییر رفتار، ساختار سنتی بازار را تحت تأثیر قرار داده است.

شفافیت در زنجیره تأمین شمش

یکی از بحرانی‌ترین مسائل مطرح شده، سرنوشت شمش‌های خریداری شده از مرکز مبادله است. طبق تحلیل‌های این اتحادیه، وضعیت توزیع شمش‌ها به شرح زیر است:

شفائی تأکید کرد که مسیر حرکت این شمش‌ها پس از خرید، به‌طور کامل قابل رصد نیست و بخش عمده آن در بانک‌ها یا شرکت‌های خصوصی ذخیره می‌شود، بدون اینکه به دست تولیدکنندگان واقعی برسد.

موانع صادرات و توسعه پلتفرم‌های آنلاین

در حوزه فناوری، رشد پلتفرم‌های خرید آنلاین طلا در دو سال اخیر بسیار چشمگیر بوده است. با این حال، نبود یک سامانه نظارتی جامع از سوی بانک مرکزی، همچنان یکی از نقاط ضعف این حوزه محسوب می‌شود.

همچنین در بخش تجارت خارجی، تحریم‌های فلزات گرانبها و محدودیت‌های ساختاری، مانع از توسعه صادرات به بازارهای بالقوه‌ای نظیر عراق و ارمنستان شده است. برای رفع این مشکل، اصلاح بخشنامه‌های داخلی در کنار مدیریت ریسک‌های بین‌المللی ضروری به نظر می‌رسد.

در نهایت، فعالان این صنعت خواستار ورود جدی‌تر نهادهای نظارتی هستند تا اطمینان حاصل شود که طلای وارد شده از مسیرهای رسمی، مستقیماً در چرخه تولید صنعت طلا و جواهر مورد استفاده قرار می‌گیرد.