تلسکوپ جیمز وب راز دورترین انفجار رادیویی سریع در جهان را فاش کرد

کشف بزرگ اخترشناسی: تلسکوپ جیمز وب راز انفجار رادیویی دوردست را فاش کرد

مشاهدات جدید از تلسکوپ فضایی جیمز وب نشان می‌دهد که دورترین انفجار رادیویی سریع (FRB) ثبت‌شده در تاریخ، احتمالاً از فرآیند مرگ یک ستاره پرجرم نشأت گرفته است. این یافته می‌تواند معادلات مربوط به منشأ پدیده‌های پرانرژی در جهان اولیه را به کلی تغییر دهد.

ماهیت مرموز انفجارهای رادیویی سریع

انفجارهای رادیویی سریع، امواج بسیار کوتاهی هستند که از اعماق کیهان به سمت زمین می‌تابند. اگرچه این پدیده‌ها تنها در کسری از ثانیه رخ می‌دهند، اما انرژی آن‌ها با سه روز تابش خورشیدی برابری می‌کند. از زمان اولین شناسایی این امواج در سال ۲۰۰۷، دانشمندان همواره در جستجوی پاسخ برای منشأ این انرژی‌های عظیم بوده‌اند.

در سال ۲۰۲۴، آرایه تلسکوپ‌های زمینی میرکت موفق به ثبت این رویداد شدند، اما اکنون با استفاده از ابزارهای فروسرخ تلسکوپ جیمز وب، دانشمندان توانسته‌اند کهکشان میزبان این انفجار را با دقت بالا شناسایی کنند.

یافته‌های غیرمنتظره درباره کهکشان میزبان

بررسی‌های انجام شده نشان می‌دهد که این انفجار حدود سه میلیارد سال پس از بیگ‌بنگ رخ داده است؛ یعنی در دورانی که نرخ تشکیل ستاره‌ها در جهان به اوج خود رسیده بود. با این حال، یک نکته بسیار عجیب در این کشف وجود دارد:

• اندازه کهکشان: کهکشان شناسایی شده حدود ۱۰۰۰ برابر کوچک‌تر از مدل‌های پیش‌بینی شده است.
• موقعیت زمانی: برخلاف انفجارهای قبلی که در کهکشان‌های بزرگ رخ داده بودند، این رویداد در یک محیط بسیار کوچک‌تر اتفاق افتاده است.

نظریه مگنتار در برابر ادغام ستاره‌های نوترونی

تاکنون دو فرضیه اصلی برای توضیح این پدیده‌ها مطرح بود:

«تحقیقات ما نشان می‌دهد که بسیار بعید است این انفجار رادیویی سریع در اثر ادغام دو ستاره نوترونی تولید شده باشد.»
— مانیشا کالب، پژوهشگر دانشگاه سیدنی

نتیجه‌گیری نهایی

این کشف جدید با حمایت از سناریوی انفجار ستاره‌ای و تشکیل مگنتار، مسیر تحقیقات در حوزه اخترفیزیک را روشن‌تر می‌کند. استفاده از فناوری‌های پیشرفته‌ای نظیر تلسکوپ جیمز وب، کلید اصلی درک بهتر این پدیده‌های مرموز و شناخت شرایط لازم برای تولید انرژی‌های عظیم در جهان است.